Short Reads

Nieuwe loot aan de WNT-stam: de Evaluatiewet WNT (1 juli 2017)

Nieuwe loot aan de WNT-stam: de Evaluatiewet WNT (1 juli 2017)

Nieuwe loot aan de WNT-stam: de Evaluatiewet WNT (1 juli 2017)

06.07.2017 NL law

Op 1 juli 2017 is de Wet Normering Topinkomens gewijzigd met de inwerkingtreding van de Evaluatiewet WNT. Deze wet treedt in werking deels met terugwerkende kracht tot 1 januari 2017 (of zelfs 2015 resp. 2013) en deels pas op 1 januari 2018. De Evaluatiewet kent dan ook een ingewikkelde bekendmakingsregeling. Hierna wordt toegelicht wanneer de belangrijkste wijzigingen in werking treden.

Introductie

De WNT is op 1 januari 2013 in werking getreden. In artikel 7.2 WNT was de verplichting opgenomen om de werking van deze wet na twee jaar te evalueren. Aan die verplichting is in 2015 uitvoering gegeven met het rapport ‘Evaluatie van de Wet Normering Topinkomens. Eindrapport wetsevaluatie 2013-2015’ als resultaat (Bijlage bij Kamerstukken II 2015/16, 34366, nr. 1). Dit rapport bevat onder meer een verbeteragenda, waaraan met de Evaluatiewet WNT uitvoering is gegeven.

De Evaluatiewet WNT is gepubliceerd in het Stb. 2017, 151. Het besluit tot vaststelling van het tijdstip van inwerkingtreding van de Evaluatiewet WNT is gepubliceerd in het Stb. 2017, 239.

De belangrijkste wijzigingen met de Evaluatiewet WNT

De belangrijkste wijzigingen die met de Evaluatiewet in de WNT zijn doorgevoerd, vermelden wij hierna puntsgewijs (het biedt dus geen totaaloverzicht van alle wijzigingen). Daarbij vermelden wij ook de datum van inwerkingtreding van die wijziging. Kort en goed treden de meeste bepalingen die belastend zijn voor de WNT-plichtige instellingen en topfunctionarissen in werking op 1 januari 2018. De bepalingen die beogen de lasten te verlichten of het bezoldigingsregime te verruimen, treden in werking met terugwerkende kracht tot 1 januari 2017 of zelfs eerder tot 1 januari 2015 of 1 januari 2013. Een laatste deel van de wet is op 1 juli 2017 in werking getreden.

  • Het begrip 'topfunctionaris' wordt uitgebreid tot diegene die de functie van topfunctionaris voor een periode langer dan twaalf maanden heeft vervuld en in de situatie dat deze 'gewezen topfunctionaris' daarna nog een dienstverband behoudt bij de WNT-plichtige instelling. Zijn bezoldiging blijft dan voor de duur van vier jaar door de WNT genormeerd (artikel 1.1 sub b en onder 6° WNT). "Het doel van deze bepaling is om te voorkomen dat topfunctionarissen zich, door zich anders te positioneren binnen de organisatie – bijvoorbeeld als adviseur – aan de normering van de WNT onttrekken", aldus de memorie van toelichting (Kamerstukken II 2016/17, 34654, nr. 3, p. 21). Deze bepaling treedt op 1 januari 2018 in werking.
  • Versoepeld wordt de uitzondering dat ontslagvergoedingen die voortvloeien uit een algemeen verbindend verklaarde collectieve arbeidsovereenkomst buiten de normering van de WNT vallen. De eis van 'algemeen verbindendheid' komt te vervallen en ook afspraken die in het kader van andere met vakorganisaties afgesproken collectieve regelingen – denk aan een sociaal plan – zijn gemaakt, zijn onder de uitzondering gebracht (artikel 1.1 sub i WNT). Deze bepaling is met terugwerkende kracht tot 1 januari 2017 in werking getreden. Zie ook het gewijzigde artikel 2.10 lid 3 WNT, dat eveneens op 1 januari 2017 in werking is getreden.
  • De bepaling inzake de gelieerde rechtspersoon sluit voortaan aan bij de uitleg die hieraan wordt gegeven in artikel 2:389 lid 1 van het Burgerlijk Wetboek. Er wordt in artikel 1.3 lid 1 WNT voortaan gesproken van 'invloed van betekenis' in plaats van 'invloed'. Deze bepaling is op 1 juli 2017 in werking getreden.
  • De WNT benadrukt niet van toepassing te zijn op de medisch-specialist, zijnde tevens bestuurder, voor wat betreft de werkzaamheden die betrekking hebben op zijn of haar functie als specialist. De (vaak) deeltijd bestuursfunctie valt wel onder het bereik van de WNT (artikel 1.5a WNT). Deze bepaling treedt met terugwerkende kracht tot 1 januari 2013 in werking.
  • De WNT bepaalt met ingang van 1 juli 2017 dat wanneer een onverschuldigde betaling niet tijdig is betaald, er dan wettelijke rente van minimaal 4% over het onverschuldigde bedrag dient te worden gerekend (artikel 1.6 lid 3 WNT). De betaling moet zijn gedaan "voor 1 juli van het jaar volgend op het jaar waarin de onverschuldigde betaling heeft plaatsgevonden." Wij menen dat het niet billijk is om deze bepaling inzake wettelijke rente te hanteren bij onverschuldigde betalingen van vóór 1 juli 2017. Immers, topfunctionarissen konden tot op heden niet weten dat hen wettelijke rente zou worden tegengeworpen. Op dit punt is niet voorzien in overgangsrecht.
  • Nieuw is de anticumulatiebepaling van artikel 1.6a WNT. De wetgever heeft het onmogelijk willen maken dat topfunctionarissen die bij meerdere, niet-gelieerde WNT-instellingen werkzaam zijn, meer dan eenmaal de WNT-bezoldiging kunnen verdienen. Deze bepaling treedt op 1 januari 2018 in werking.
  • Het bonusverbod is komen te vervallen (artikelen 2.11 en 3.8 WNT). De afschaffing van het bonusverbod is in werking getreden met terugwerkende kracht tot 1 januari 2017. Het is sinds die datum dus toegestaan om een topfunctionaris een variabele beloning toe te kennen, mits de totale bezoldiging inclusief die variabele beloning onder de toepasselijke bezoldigingsnorm blijft.
  • De openbaarmakingsregeling van de WNT is verlicht voor verschillende categorieën instellingen. Artikelen 4.1 en 4.2 WNT zijn daarom geheel herzien en zijn op 1 juli 2017 in werking getreden.
  • Tot 1 juli 2017 was de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties alleen ten aanzien van paragrafen 2 en 3 WNT bevoegd een last onder dwangsom op te leggen. Deze reikwijdte is met ingang van 1 juli 2017 aangepast tot de gehele wet, dus bijvoorbeeld ook de openbaarmakingsregeling (artikel 5.4 WNT).

Overgangsrecht

Een nieuwe wet betekent ook nieuw overgangsrecht. Daarin voorziet artikel 7.3b WNT, voor wat betreft de uitbreiding van het topfunctionaris-begrip (eerste bullet in voorgaande opsomming). Die uitbreiding is niet van toepassing op "de functionaris met een dienstverband als topfunctionaris dat is aangegaan voor inwerkingtreding van de Evaluatiewet WNT." Deze bepaling kan nog wel vragen oproepen, omdat niet bij voorbaat duidelijk is wat onder 'aangegaan' moet worden verstaan.

Conclusie

Het voorgaande overzicht laat zien dat de WNT opnieuw op relevante onderdelen is gewijzigd en dat het bijbehorende bekendmakingsregime niet eenvoudig is. Hoewel met de Evaluatiewet WNT is beoogd de wet te verduidelijken en in de praktijk gebleken 'pijnpunten' op te lossen, vergt ook deze wet de nodigde aandacht bij toepassing ervan. De eerstvolgende wijziging van de WNT zal mogelijk de 'WNT III' zijn, waarmee is voorzien in uitbreiding van de normering tot alle functionarissen die bij WNT-plichtige instellingen werkzaam zijn. Of de WNT III er wel of niet komt, zal waarschijnlijk in de formatiebesprekingen aan de orde komen.

Team

Related news

13.11.2019 NL law
Arbitrage en arbeidsrecht: over de toelaatbaarheid van arbitrage als vorm van geschillenbeslechting in het arbeidsrecht

Articles - Arbitrage in het arbeidsrecht is een wat vreemde eend in de bijt. Partijen geven in arbeidsrechtelijke geschillen in de meeste gevallen de voorkeur aan de overheidsrechter. Dat is niet verwonderlijk, omdat de kwaliteit van de overheidsrechtspraak in Nederland zeer hoog is en de doorlooptijden en kosten die procespartijen moeten maken (in beginsel) te overzien zijn.

Read more

13.11.2019 NL law
Een strategisch actieplan voor het gebruik van AI door de overheid

Short Reads - Een paar jaren geleden hoorde je er nog nauwelijks over, maar nu kan je er bijna niet meer om heen: kunstmatige intelligentie, ook wel artificiële intelligentie (AI) genoemd.  AI verwijst naar systemen die intelligent gedrag vertonen door hun omgeving te analyseren en – met een zekere mate van zelfstandigheid – actie ondernemen om specifieke doelen te bereiken. Denk aan zelfrijdende auto's of slimme thermostaten. 

Read more

13.11.2019 NL law
Van Stint tot Fipronil: een schadefonds voor gedupeerden van voortvarend overheidsingrijpen in crisissituaties

Short Reads - Op donderdag 7 november 2019 was prof. mr. Pieter van Vollenhoven te gast bij ons op kantoor voor het seminar "Van Stint tot Fipronil: een schadefonds voor gedupeerden van voortvarend overheidsingrijpen in crisissituaties". In het sprekerspanel met o.a. Berthy van den Broek, Janet van de Bunt, Monique de Groot en Edwin Renzen en ook in de zaal waren de meesten duidelijk gecharmeerd van zo’n fonds Van Vollenhoven. Maar er blijven nog genoeg vragen over hoe zo’n fonds precies zou moeten worden ingericht.

Read more

13.11.2019 NL law
Billijker bestuursrecht met minder formele rechtskracht

Short Reads - De recente uitspraken van de Hoge Raad over de Groningse aardbevingsschade en die van de Afdeling bestuursrechtspraak over het terugvorderen van toeslagen voor kinderopvang hebben meer met elkaar te maken dan menigeen op voorhand zal denken. Zowel de Hoge Raad als de Afdeling kiest daarin namelijk – terecht – voor een verdere versoepeling van de leer van de formele rechtskracht van besluiten. Een leer die vaak wordt bekritiseerd vanwege de onnodig onbillijke uitkomsten daarvan in sommige zaken.

Read more

08.11.2019 BE law
Interview with Wouter Ghijsels on Next Gen lawyers

Articles - Stibbe’s managing partner Wouter Ghijsels shares his insights on the next generation of lawyers and the future of the legal profession at the occasion of the Leaders Meeting Paris where Belgian business leaders, politicians and inspiring people from the cultural and academic world will discuss this year's central theme "The Next Gen".

Read more

Our website uses functional cookies for the functioning of the website and analytic cookies that enable us to generate aggregated visitor data. We also use other cookies, such as third party tracking cookies - please indicate whether you agree to the use of these other cookies:

Privacy – en cookieverklaring