Short Reads

Grondwettelijk Hof houdt het Omgevingsvergunningendecreet grotendeels overeind

Grondwettelijk Hof behoudt Omgevingsvergunningendecreet grotendeels

Grondwettelijk Hof houdt het Omgevingsvergunningendecreet grotendeels overeind

07.10.2016 BE law

Het Grondwettelijk Hof boog zich over het Vlaamse Omgevingsvergunningsdecreet. Het resultaat is overwegend positief.

Op 23 februari 2017 doet – als alles goed blijft gaan – de omgevingsvergunning in Vlaanderen haar intrede.

Het Omgevingsvergunningsdecreet beoogt het kader te scheppen voor een vergunningensystematiek die volgens één geïntegreerde omgevingsvergunningsprocedure zal verlopen. De omgevingsvergunning zal zowel de stedenbouwkundige als de milieuaspecten van een voorgenomen project samen behandelen.

Nog voor de inwerkingtreding ervan, is het Omgevingsvergunningsdecreet gewijzigd. De meest recente wijzigingsvoorstellen zijn thans nog in behandeling in het Vlaams Parlement.

Daarnaast diende het Grondwettelijk Hof zich te buigen over een aantal beroepen tot nietigverklaring tegen het Omgevingsvergunningsdecreet.

Het Omgevingsvergunningsdecreet heeft dus al verschillende hordes moeten nemen, nog voor het in werking trad.

De horde voor het Grondwettelijk Hof is – onverwacht – quasi foutloos genomen. Hoewel er meer dan tien artikelen waren aangevochten, heeft het Grondwettelijk Hof in zijn arrest nr. 125/2016 van 6 oktober 2016 slechts één artikel vernietigd.

  • De vernietigde bepaling: artikel 226

Het (vernietigde) artikel 226 van het Omgevingsvergunningsdecreet stelde de loutere hernieuwing van een omgevingsvergunning of de omzetting van een bestaande milieuvergunning, verleend vanaf 10 september 2002, naar een omgevingsvergunning vrij van de opmaak van een passende beoordeling, tenzij indien de hernieuwing of de omzetting betrekking heeft op activiteiten die fysieke ingrepen in het leefmilieu vereisen. De decreetgever achtte deze bepaling bestaanbaar met artikel 6, lid 3 van de Europese Habitatrichtlijn 92/43, vermits dit artikel enkel van toepassing is op een “project” en het begrip “project” – althans in het kader van de Europese project-MER-Richtlijn 2011/92 – begrepen wordt als elke “fysieke ingreep in het leefmilieu”.

Het Grondwettelijk Hof acht deze interpretatie van de decreetgever onvoldoende in het licht van de doelstelling van de Habitatrichtlijn. Verwijzend naar artikel 6, lid 2 van de Habitatrichtlijn, dat een algemene beschermingsverplichting inhoudt die ook geldt voor exploitaties die niet kwalificeren als een “project” in de zin van artikel 6, lid 3 van de Habitatrichtlijn, oordeelt het Hof dat voor een hernieuwing van een omgevingsvergunning een passende beoordeling uit te voeren is wanneer het project, afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten, significante gevolgen kan hebben voor een speciale beschermingszone. Enkel zo kan het vergunningverlenend bestuur immers zekerheid verkrijgen dat het project de natuurlijke kenmerken van het betrokken gebied niet zullen worden aangetast, dan wel dat artikel 6, lid 4 van de Habitatrichtlijn moet worden toegepast.

De bal ligt nu in het kamp van de decreetgever. In elk geval is nu al duidelijk dat de passende beoordeling opnieuw zijn intrede zal doen voor hernieuwingen van de omgevingsvergunning en omzettingen van een (tijdelijke) milieuvergunning naar een (permanente) omgevingsvergunning.

  • Het Hof ziet in de overige aangekaarte ongrondwettigheden geen graten

Het Grondwettelijk Hof wees alle overige middelen van de verzoekers integraal af. Het Hof oordeelde onder meer dat het Omgevingsvergunningsdecreet de participatierechten van derden niet aantast en dat het systeem van de stilzwijgende weigering in administratief beroep van een omgevingsvergunning niet strijdig is met de Grondwet (of minstens dat dit kan worden verantwoord door redenen die verband houden met het algemeen belang).

Ook de invoering van de onbepaalde duur van de omgevingsvergunning heeft de grondwettelijke toets van het Hof doorstaan.

Tenslotte werd ook de erg becommentarieerde bepaling van het Omgevingsvergunningsdecreet (artikel 155) naar luid waarvan een hernieuwing van een omgevingsvergunning of een omzetting van een milieuvergunning naar een omgevingsvergunning niet project-MER-plichtig is, niet vernietigd. Het Hof achtte deze bepaling verenigbaar met de project-MER-Richtlijn en de rechtspraak van het Hof van Justitie terzake.

  • In rechte lijn naar 23 februari 2017?

Ook al was de proef niet foutloos, het arrest van het Hof mag gezien worden als een overwinning voor de omgevingsvergunning. Artikel 226 van het Omgevingsvergunningsdecreet werd weliswaar vernietigd, maar de filosofie en het systeem van de omgevingsvergunning blijven overeind.

Hiermee staat de omgevingsvergunning een grote stap dichter bij de inwerkingtreding op 23 februari 2017. Rest de vraag of de lokale besturen tijdig voorbereid zijn op deze inwerkingtreding. De wijziging van het Omgevingsdecreet die thans in het Vlaams parlement in behandeling is, kan mogelijks nog voor verrassingen zorgen.

Team

Related news

13.10.2021 NL law
FAQ: Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt?

Short Reads - Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt? Deze vraag komt meer dan eens aan de orde in geschillen en procedures. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beantwoordt deze vraag onder meer in een uitspraak over pleziervaartuigen en woonschepen in de jachthaven te Kaag (25 augustus 2021, ECLI:NL:RVS:2021:1897).

Read more

07.10.2021 NL law
Intrekking van natuurvergunningen en de praktijk: de stand van zaken en de rol van significantie van eventuele effecten

Short Reads - Onherroepelijke natuurvergunningen lijken anno 2021 geen rustig bezit meer te zijn. Bij provincies liggen op dit moment verzoeken voor om tot intrekking van (onherroepelijke) natuurvergunningen over te gaan. Intrekking zou een noodzakelijke passende maatregel zijn ter uitvoering van artikel 6, lid 2 Habitatrichtlijn. Jurisprudentie geeft inmiddels enige duidelijkheid. Maar de praktijk blijkt weerbarstig en laat zien dat de nodige vragen onbeantwoord blijven. In dit blog bespreken wij de stand van zaken.

Read more

20.08.2021 NL law
Fasering toepasselijkheid Wet kwaliteitsborging voor het bouwen: de laag risico gebouwen van gevolgklasse 1 als start

Short Reads - Per 1 juli 2022 treedt naar verwachting de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (hierna: Wkb) in werking. Hiermee komt een nieuw stelsel voor kwaliteitsborging in de bouw. In onze eerdere blog schreven wij al hoe dit toekomstige stelsel van bouwtoezicht eruit zal gaan zien. De belangrijkste wijziging is dat voortaan een ‘private kwaliteitsborger’ de conformiteit met bouwtechnische voorschriften zal toetsen in plaats van het college van burgemeester en wethouders.

Read more

17.08.2021 NL law
Obstakelverlichting op windturbines, hoe zit het ook alweer?

Short Reads - Tot een aantal jaar geleden hadden veel windturbines 's avonds en 's nachts rood knipperende verlichting. Dat werd door omwonenden en passanten wel als circusverlichting ervaren. Deze klacht wordt nu minder gehoord, omdat het nu gebruikelijk is dat die verlichting vastbrandend is. Maar waarom hebben veel windturbines verlichting en welke eisen gelden? Dat zetten we in dit blogbericht uiteen.

Read more