Short Reads

Advocaat-Generaal doet praktisch voorstel voor het fiscale procesbelang

Advocaat-Generaal doet praktisch voorstel voor het fiscale procesbelang

Advocaat-Generaal doet praktisch voorstel voor het fiscale procesbelang

07.12.2016 NL law

Nog niet zo lang geleden heeft Advocaat-Generaal Wattel ("de A-G") een interessant voorstel gedaan voor versterking van de rechtsbescherming. Dit betreft een advies aan de Hoge Raad om het begrip 'belang' te verruimen.

Geen belang, geen rechtsingang

Het 'belang' – het belang bij de procedure – geldt in het fiscale procesrecht als ongeschreven voorwaarde voor ontvankelijkheid van een rechtsmiddel (bijv. bezwaar).  Zonder belang geen rechtsingang, zo stelt de rechtspraak. Iemand heeft 'belang' als zijn ingestelde bezwaar of beroep hem in een betere positie kan brengen met betrekking tot het bestreden besluit. Het moet daarbij gaan om een verbetering voor het besluit waarop de procedure ziet; in de regel niet om een toekomstig belang.

In de zaak waarover de A-G adviseert, heeft belanghebbende (een woningcorporatie) bezwaar gemaakt tegen de aan hem opgelegde nihil-aanslag en verliesvaststellingsbeschikking over 2010. Bij nader inzien wilde de woningcorporatie niet afwaarderen op de huurwoningenportefeuille, maar de dan te constateren winst toevoegen aan een herbestedingsreserve. De inspecteur heeft het bezwaar echter afgewezen, omdat toewijzing ervan zou betekenen dat de aanslag nihil blijft en de verliezen op een lager bedrag worden vastgesteld. Zo bekeken levert dat voor de woningcorporatie geen verbetering, maar eerder een verslechtering van de fiscale positie op.

De A-G onderkent echter dat de woningcorporatie wel degelijk belang heeft bij het ingediende 2010-bezwaar. Weliswaar zou het geschil ook in latere jaren aan de orde kunnen komen – en is volgens de strikte rechtsingang-regel dus (nog) geen ''belang'' in dit jaar –, maar de A-G gaat voor een praktische oplossing. Hij concludeert tot ontvankelijkheid van het bezwaar en bespreekt daarbij drie argumenten. Ten eerste dient het de rechtszekerheid en de eenvoud om gelijk in dit jaar te beslissen over de vorming van de fiscale reserve. Ten tweede dient het de proceseconomie (minder ''kunst en vliegwerk''). Ten derde is het beoogde resultaat van ''feitelijke betekenis'' voor de belanghebbende. Er is namelijk niet alleen sneller rechtszekerheid over de reserve, maar ook wordt het risico op verliesverdamping verminderd. De A-G sluit met deze benadering aan bij de ruimere opvatting van het procesbelang zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State en de Centrale Raad van Beroep die hanteren.

Conclusie

Het is een positieve zaak dat de A-G een verruiming van het begrip ''belang'' voorstelt in het kader van de ontvankelijkheidsvoorwaarde. Weliswaar bestaat een rechtsingang in latere jaren, maar in de literatuur wordt al langer betoogd dat het ''niet meer van deze tijd is'' om belastingplichtigen onnodig lang in onzekerheid te laten over zaken rondom de fiscale winstbepaling. Voor ''elke niet fiscaal-gedeformeerde burger'', zo overweegt de A-G treffend, zal ook duidelijk zijn dat er ''minstens een rechtszekerheidsbelang'' bestaat om de fiscale discussie in dit jaar te beslechten. Interessant is dan ook het pleidooi om – in navolging van het algemene bestuursrecht – het belangbegrip niet strikt te beperken tot de beschikking waarover de procedure gaat, maar beslissend te laten zijn of het rechtsmiddel van ''feitelijke betekenis'' kan zijn voor de indiener. Ik ben zeer benieuwd of de Hoge Raad deze mooie gelegenheid voor versterking van de rechtsbescherming binnen het belastingrecht én de rechtseenheid binnen het bestuursrecht gaat volgen.

Voor meer informatie, zie ook mijn bespreking in TaxVisions. 


Tirza Cramwinckel is genomineerd voor de Stevensprijs 2016. Deze prijs is bedoeld voor de jonge auteur die moeilijke fiscale materie op een eenvoudige en heldere manier beschrijft. Op 20 januari 2017 wordt de winnaar bekendgemaakt. Voor meer informatie, ga naar de website van Wolters Kluwer. 

Related news

29.01.2020 NL law
Staatsfondsen uit de Golfregio gehinderd in een snel veranderende fiscale wereld

Articles - Emile Bongers schreef een artikel waarin hij een aantal fiscale aspecten beschrijft waar staatsfondsen in de praktijk tegenaan lopen bij transacties en investeringen in Nederland. In zijn artikel beperkt hij zich tot staatsfondsen gevestigd in de Golfregio, namelijk Bahrein, Koeweit, Oman, Qatar, Saoedi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten (de VAE). Dergelijke fondsen investeren jaarlijks, meestal op vertrouwelijke wijze, substantiële bedragen in de Nederlandse economie variërend van infrastructuur- en vastgoedprojecten tot (duurzame) energieprojecten.

Read more

03.02.2020 NL law
CJEU decision on a refund of Dutch dividend withholding tax for foreign investment funds

Short Reads - Dutch dividend withholding tax has been a hot topic the last few years. In 2018 there were discussions on whether the Dutch dividend withholding tax should be abolished or not. One of the arguments to abolish related to the potential risk of the Dutch dividend withholding tax being contrary to EU law. The legislative proposal to abolish Dutch dividend withholding tax was withdrawn, however, the discussions on the potential conflict with EU law remained.

Read more

14.01.2020 NL law
Dutch Supreme Court ruling on Dutch substantial interest rules

Short Reads - On 10 January 2020, the Dutch Supreme Court ruled on an important case whereby a dividend distribution by a Dutch holding company to its Luxembourg corporate shareholder was subject to Dutch corporate income tax based on the Dutch substantial interest rules1. The taxpayer was in this case not successful in relying on either the EU Parent – Subsidiary Directive (the “PSD”) or the argument that such taxation was an infringement of EU law. In this Tax Alert we provide you with a summary of the case and some preliminary observations.

Read more

This website uses cookies. Some of these cookies are essential for the technical functioning of our website and you cannot disable these cookies if you want to read our website. We also use functional cookies to ensure the website functions properly and analytical cookies to personalise content and to analyse our traffic. You can either accept or refuse these functional and analytical cookies.

Privacy – en cookieverklaring