Short Reads

Relatief eenvoudig om een beroep op MER-plicht te doen?

Relatief eenvoudig om een beroep op MER-plicht te doen?

Relatief eenvoudig om een beroep op MER-plicht te doen?

30.10.2014 NL law

In hoeverre staat het relativiteitsvereiste eraan in de weg dat een belanghebbende een ruimtelijke ontwikkeling kan tegenhouden of vertragen door te stellen dat ten onrechte geen MER is uitgevoerd in het kader van het bestemmingsplan? Aan de hand van een recente uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de “Afdeling“) wordt op deze vraag nader ingegaan.

Het relativiteitsvereiste

Sinds de inwerkingtreding van de Wet aanpassing bestuursprocesrecht op 1 januari 2013 kent het Nederlandse bestuursrecht (artikel 8:69a Awb) het relativiteitsvereiste. Tot 1 januari 2013 gold ook een relativiteitseis in het bestuursrecht, maar slechts in die gevallen waar de Crisis- en herstelwet van toepassing was. Het relativiteitsvereiste komt erop neer dat het (hoger) beroep van een belanghebbende niet tot vernietiging van het aangevochten besluit kan leiden, indien de norm waarop de belanghebbende zich beroept, hem duidelijk niet beschermt in zijn belang.

De uitspraak

Op 1 oktober heeft de Afdeling een uitspraak gedaan over de verhouding tussen de MER-plicht in relatie tot het relativiteitsvereiste. Aanleiding was het besluit van de gemeenteraad van Bergen (NH) tot vaststelling van het bestemmingsplan “Landelijk Gebied Zuid”. Het is een uitgebreide uitspraak; in dit blogbericht wordt alleen aandacht besteed aan de overwegingen van de Afdeling over de MER-plicht in relatie tot het relativiteitsvereiste.

Twee appellanten, een omwonende en een stichting met als doel de bescherming van cultuurhistorische waarden in en rond Bergen, hebben in hoger beroep aangevoerd dat ten onrechte geen plan-MER is gemaakt. Volgens appellanten is het niet uitgesloten dat de voorziene uitbreidingsmogelijkheden bij een veehouderij significante gevolgen kunnen hebben op nabijgelegen Natura 2000-gebieden. Om die reden had de gemeenteraad een passende beoordeling moeten maken, en in het verlengde daarvan een plan-MER zoals bedoeld in artikel 7.2a Wet milieubeheer (“Wm“).

Volgens de gemeenteraad strekt de verplichting tot het maken van een plan-MER alleen ter bescherming van het milieu en niet tot bescherming van de individuele omwonenden; de gemeenteraad beroept zich op het relativiteitsvereiste

Het oordeel van de Afdeling

In een plan-MER dient het bevoegd gezag onder meer te beschrijven wat de gevolgen voor het milieu zijn van de voorgenomen ontwikkeling. Dit zijn volgens artikel 1.1, lid 2, sub a, Wm in ieder geval de gevolgen voor het fysieke milieu, gezien vanuit het belang van de bescherming van mensen, dieren, planten en goederen en van landschappelijke, natuurwetenschappelijke en cultuurhistorische waarden, alsmede van de relaties daartussen. De MER-plicht beoogt te voorzien in een hoog milieubeschermingsniveau en bij te dragen aan de integratie van milieuoverwegingen in de voorbereiding en vaststelling van ruimtelijke plannen, door ervoor te zorgen dat bepaalde plannen die aanzienlijke effecten op het milieu kunnen hebben aan een milieubeoordeling worden onderworpen.

Het belang van de omwonende is gelegen in het behoud van een goed woon- en leefklimaat. De stichting komt blijkens haar statuten op voor het behoud van de cultuurhistorische waarden in het landelijk gebied van de gemeente Bergen en aangrenzende gebieden in de buurgemeenten. Nu de plan-MER onder meer betrekking heeft op de gevolgen voor het fysieke milieu gezien vanuit het belang van de bescherming van mensen en cultuurhistorische waarde, strekt de plicht tot het opstellen van een plan-MER ter bescherming van de belangen van zowel de omwonende als de stichting. Het relativiteitsvereiste kan appellanten niet worden tegengeworpen.

Afsluiting

De MER-plicht ziet in ieder geval niet louter op de bescherming van het algemeen belang. Zou dat wel het geval zijn geweest, dan was een beroep op de MER-plicht per definitie niet succesvol. De definitie van “gevolgen voor het milieu” uit artikel 1.1, lid 2, Wm biedt goede aanknopingspunten om vast te stellen welke belangen worden beschermd door de MER-plicht. De Afdeling gaat daar uitvoerig op in. Dit in tegenstelling tot twee eerdere uitspraken van de Afdeling, waarin zij eerst inhoudelijk oordeelde of sprake was van een MER-plicht (ECLI:NL:RVS:2013:2654 en ECLI:NL:RVS:2014:2408.

Het bericht ‘Relatief eenvoudig om een beroep op MER-plicht te doen?‘ is een bericht van Stibbeblog.nl.

 

Related news

17.03.2020 NL law
Begunstigingstermijn en dwangsommen bij overmacht door crises

Short Reads - Als de begunstigingstermijn die aan een last onder dwangsom is verbonden voor een overtreder niet haalbaar is, kan het bestuursorgaan de last opheffen, opschorten of verminderen. De huidige crisissituatie in Nederland biedt bestuursorganen ruimte om de looptijd van handhavingsbesluiten op te schorten. In dit bericht zetten wij de mogelijkheden daartoe uiteen en schetsen wij de randvoorwaarden waaraan zo’n opschorting moet voldoen.

Read more

03.03.2020 NL law
Right to challenge symbolisch verankerd

Short Reads - De regering beoogt het right to challenge (ook wel uitdaagrecht genoemd) symbolisch te verankeren in de Gemeentewet. Het right to challenge betreft een vorm van burgerparticipatie waarbij inwoners van een gemeente of maatschappelijke (private) partijen de gemeente verzoeken om de feitelijke uitvoering van een gemeentelijke taak over te nemen. 

Read more

27.03.2020 BE law
Bijzondere volmachten in tijden van crisis: wat kan en wat niet?

Short Reads - In haar advies van 25 maart 2020 analyseert de afdeling Wetgeving van de Raad van State het wetsvoorstel van 21 maart 2020 tot bijzondere machtiging aan de Koning om maatregelen te nemen in de strijd tegen de verspreiding van het coronavirus COVID-19. Het advies brengt de algemene beginselen inzake bijzondere machten in herinnering en plaatst daarnaast enkele kritische kanttekeningen bij het wetsvoorstel zelf. Voor liefhebbers van het grondwettelijk recht vormt het advies van de afdeling Wetgeving daarom een welgekomen afleiding in tijden van lockdown. 

Read more

02.03.2020 NL law
Wijziging Algemene wet bestuursrecht op komst: sanctionering medewerkingsplicht door middel van last onder bestuursdwang en dwangsom

Short Reads - In de Tweede Kamer wordt op dit moment het wetsvoorstel behandeld tot wijziging van de Awb en enkele andere wetten in verband met het nieuwe omgevingsrecht en nadeelcompensatierecht. Dit wetsvoorstel voorziet onder meer in een algemene regeling voor de niet-naleving van de medewerkingsplicht in artikel 5:20 lid 3 Awb.

Read more

This website uses cookies. Some of these cookies are essential for the technical functioning of our website and you cannot disable these cookies if you want to read our website. We also use functional cookies to ensure the website functions properly and analytical cookies to personalise content and to analyse our traffic. You can either accept or refuse these functional and analytical cookies.

Privacy – en cookieverklaring