Short Reads

Breuk met het verleden: HSL-Zuid wordt (blijvend?) onderdeel van NS-concessie

Breuk met het verleden: HSL-Zuid wordt (blijvend?) onderdeel van NS-concessie

Breuk met het verleden: HSL-Zuid wordt (blijvend?) onderdeel van NS-concessie

26.11.2014 NL law

Op 3 november 2014 heeft de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu het ontwerp Besluit hoofdrailnet aan de Tweede Kamer aangeboden. Het Besluit hoofdrailnet moet ingevolge de Spoorwegwet eerst aan de Tweede Kamer worden aangeboden alvorens het kan worden ondertekend en gepubliceerd. Dit wordt de voorhangprocedure genoemd.

Het Besluit hoofdrailnet is gebaseerd op artikel 65, eerste lid, van de Wet personenvervoer 2000 (‘Wp 2000′). Het wijst de spoorvervoerdiensten aan waarvoor de Minister van Infrastructuur en Milieu een concessie verleent aan de Nederlandse Spoorwegen N.V. (‘NS’). In feite is het niet meer dan een kaart, waarop is vermeld, over welk spoor de NS de binnenlandse openbaar-vervoerdiensten voor het personenvervoer per trein verricht.

Een opvallende verandering is dat ook de Hoge Snelheidslijn Zuid (HSL-Zuid) wordt aangemerkt als behorend tot het hoofdrailnet. Dat is opmerkelijk omdat tot dusverre de HSL-Zuid niet werd aangemerkt als behorend tot het hoofdrailnet. Voor de HSL-Zuid namelijk een aparte concessie. Nu gaat de HSL-Zuid deel uitmaken van de ‘gewone’ vervoersconcessie van de NS.

In de Nota van Toelichting bij het ontwerp besluit stelt de Staatssecretaris dat de aanwijzing van de HSL-Zuid als onderdeel van het hoofdrailnet samenhangt met de vervoerconcessie voor het hoofdrailnet die aan de NS met ingang van 1 januari 2015 zal worden verleend voor de periode 2015-2025. Ingevolge die vervoerconcessie is de NS verplicht om ook openbaar vervoer per trein aan te bieden over de HSL-Zuid. De toelichting vermeldt niet dat eerder met ingang 1 juli 2009 een concessie was verleend aan HSA Beheer N.V. (‘HSA’) om openbaar vervoer per trein te verrichten over de HSL-Zuid. Het betrof, onder meer, de treindienst Amsterdam-Brussel en de treindienst Amsterdam-Breda. Omdat besloten is te stoppen met de Fyra, kan HSA niet meer aan deze concessie voldoen.

De Staatssecretaris vermeldt in de Nota van Toelichting ook dat met het Besluit hoofdrailnet niet is bedoeld om ook na 2025, wanneer de concessie aan de NS afloopt, wederom een concessie aan de NS te verlenen. In het geval besloten wordt om de concessie voor het gehele hoofdrailnet of voor alleen de HSL-Zuid na 2025 aan te besteden, kan het Besluit weer worden aangepast, aldus de Staatssecretaris. Dat is natuurlijk waar, maar dat vereist weer nieuwe besluitvorming. Gebeurt er niets, dan blijft de HSL-Zuid onderdeel van het hoofdrailnet.

Eerder had de Staatssecretaris in een Algemeen Overleg op 28 oktober 2014 aan de Tweede Kamer meegedeeld dat wat er na 2024 gebeurt, geheel open ligt (Kamerstukken II, 22 026, nr. 467, p. 17). Beleidsmatig mag dat het geval zijn. Juridisch technisch in elk geval niet. Er staat juridisch niets aan in de weg indien in het Besluit hoofdrailnet zou worden bepaald dat de aanwijzing van de HSL-Zuid als behorend tot het hoofdrailnet wordt beperkt tot de duur van de concessie aan de NS. Beleidsmatig is dat ook zuiverder omdat te zijner tijd het debat over het al dan niet aanbesteden van de concessie voor de HSL-Zuid in volle omvang kan worden gevoerd. Het is niet voor niets dat ook in het ontwerp Besluit de HSL-Zuid een aparte rode kleur heeft gekregen. Dat bewijst dat de HSL-Zuid toch een bijzondere spoorverbinding is. Eerdere toevoegingen aan het hoofdrailnet, zoals recent de Hanzelijn, kregen geen aparte kleur.

Als laatste geldt dat tegen de aanwijzing van de HSL-Zuid als onderdeel van het hoofdrailnet de mogelijkheid van bezwaar open staat. Bekend is dat er partijen zijn geweest die een klacht in Brussel hebben ingediend vanwege de HSL-concessie. Ik ben benieuwd of zij nog bezwaar zullen maken als de Staatssecretaris daadwerkelijk de HSL-Zuid aanmerkt als onderdeel van het hoofdrailnet.

Dit bericht verscheen ook als column in het tijdschrift Nederlands Vervoer – november 2014.

Het bericht ‘Breuk met het verleden: HSL-Zuid wordt (blijvend?) onderdeel van NS-concessie’ is een bericht van Stibbeblog.nl.

Related news

20.10.2021 NL law
FAQ: What will change with the entry into force of the Woo compared to the Wob? An update

Short Reads - The Open Government Act (“Woo”) is to replace the Government Information (Public Access) Act (“Wob”). The Woo initiative proposal was passed in the Dutch House of Representatives in 2016; see our earlier Stibbeblog. However, the impact analysis that followed showed that the Woo as proposed was potentially impracticable for local governments. This led to amendments to the bill, which was passed by the House of Representatives on 26 January 2021. 

Read more

13.10.2021 NL law
FAQ: Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt?

Short Reads - Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt? Deze vraag komt meer dan eens aan de orde in geschillen en procedures. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beantwoordt deze vraag onder meer in een uitspraak over pleziervaartuigen en woonschepen in de jachthaven te Kaag (25 augustus 2021, ECLI:NL:RVS:2021:1897).

Read more

20.10.2021 NL law
FAQ: Wat verandert er met de inwerkingtreding van de Woo ten opzichte van de Wob? Een update

Short Reads - De wet open overheid (“Woo”) moet de Wet openbaarheid van bestuur (“Wob”) vervangen. Al in 2016 is het initiatiefvoorstel van de Woo aangenomen in de Tweede Kamer. Hierover kon u eerder een Stibbeblog lezen. De impactanalyse die volgde toonde echter aan dat de Woo zoals voorgesteld mogelijk onuitvoerbaar was voor decentrale overheden. Dit heeft geleid tot wijzigingen in het wetsvoorstel dat op 26 januari 2021 door de Tweede Kamer is aangenomen. 

Read more

13.10.2021 NL law
De hardheidsclausule en ander maatwerk in het licht van de NOW

Short Reads - Uitzonderingen op de NOW zijn volgens de bestuursrechter niet mogelijk door het bewust ontbreken van een hardheidsclausule, maar worden door de minister in bepaalde gevallen wel toegestaan. In dit artikel bespreekt Sandra Putting welke mogelijkheden bestuursorganen en de bestuursrechter hebben om maatwerk te bieden en wordt aan de hand van drie geschilpunten over de NOW beoordeeld hoe die mogelijkheden zijn ingezet of beter hadden kunnen worden ingezet.

Read more

14.10.2021 NL law
Termijn voor het indienen vaststellingsaanvraag NOW-1 loopt af op 31 oktober 2021: strategische handreikingen en juridische aanbevelingen

Short Reads - Op 31 oktober 2021 is het de laatste dag waarop de vaststellingsaanvragen van de NOW-1 subsidie kunnen worden ingediend. Veel werkgevers hebben deze aanvraag al ingediend (en al een vaststellingsbesluit ontvangen) maar ook een aanzienlijk deel van de vaststellingsaanvragen moet nog door het UWV worden ontvangen (zie de Kamerbrief van 20 september 2021). 

Read more

07.10.2021 NL law
Intrekking van natuurvergunningen en de praktijk: de stand van zaken en de rol van significantie van eventuele effecten

Short Reads - Onherroepelijke natuurvergunningen lijken anno 2021 geen rustig bezit meer te zijn. Bij provincies liggen op dit moment verzoeken voor om tot intrekking van (onherroepelijke) natuurvergunningen over te gaan. Intrekking zou een noodzakelijke passende maatregel zijn ter uitvoering van artikel 6, lid 2 Habitatrichtlijn. Jurisprudentie geeft inmiddels enige duidelijkheid. Maar de praktijk blijkt weerbarstig en laat zien dat de nodige vragen onbeantwoord blijven. In dit blog bespreken wij de stand van zaken.

Read more