Articles

Administrative Law & Real Estate

Administrative Law & Real Estate

Administrative Law & Real Estate

01.06.2012 NL law

Een voorbehoud van instemming van het bestuur biedt de overheid niet altijd de verwachte bescherming in onderhandelingen met een private partij.

Waar gaat het om?
Door een recent arrest van de Hoge Raad is het riskanter geworden voor gemeenten, provincies en andere overheden om te onderhandelen onder voorbehoud van instemming van het college van burgemeester en wethouders, gedeputeerde staten of een ander bestuursorgaan. Het blijkt namelijk mogelijk dat er een overeenkomst met een private partij tot stand komt, ondanks het feit dat een voorbehoud van instemming van het college is gemaakt en het college besluit niet met de voorgelegde overeenkomst in te stemmen.

Het arrest van 1 juni 2012
In het hier besproken arrest onderhandelde een gemeente vanaf mei 2007 met een ontwikkelaar over de vestiging van een tijdelijke supermarkt in afwachting van de realisatie van een definitieve supermarkt. De onderhandelingen werden gevoerd door ambtenaren van de gemeente. De advocaten van partijen wisselden conceptovereenkomsten uit. In deze concepten stond onder meer de volgende tekst: "Deze overeenkomst is aangegaan onder de opschortende voorwaarde van instemming door het College".

Omdat partijen er niet uitkomen, start de ontwikkelaar in februari 2008 een kort geding, waarbij de rechter de gemeente veroordeelt door te onderhandelen. Terwijl het hoger beroep bij het gerechtshof loopt, bereiken de ambtenaren in september 2009 met de ontwikkelaar alsnog overeenstemming over de tekst van een conceptovereenkomst. Deze wordt in oktober 2009 ter goedkeuring voorgelegd aan het college. Het college besluit pas in te stemmen met de overeenkomst als daarin twee nadere voorwaarden worden opgenomen. De ontwikkelaar accepteert deze nadere voorwaarden niet en vordert nakoming van de conceptovereenkomst waarover op ambtelijk niveau in september 2009 overeenstemming was bereikt.

Het gerechtshof vindt dat men op zichzelf niet te snel moet aannemen dat een gemeente gebonden is aan een overeenkomst die nog instemming behoeft van het college. Toch is dat volgens het gerechtshof hier wel het geval, ondanks het feit dat het college met de overeenkomst niet (onvoorwaardelijk) had ingestemd. Het hof beargumenteert deze beslissing aan de hand van allerlei omstandigheden, onder meer dat de onderhandelaars na twee jaar onderhandelen het standpunt van het college geacht worden te kennen. Daarom hoefde de ontwikkelaar er niet meer op te rekenen dat het college nog aanvullende voorwaarden zou stellen. De gemeente gaat tegen die beslissing in cassatie bij de Hoge Raad, maar die acht de redenering van het hof niet onbegrijpelijk.

Hoe ongewenste gebondenheid te voorkomen?
Het arrest van de Hoge Raad laat zien dat de gebruikelijke opschortende voorwaarde van instemming van het college niet altijd de bescherming biedt die je zou verwachten. Het is daarom belangrijk deze formulering aan te scherpen. De meest veilige weg is om eerst gezamenlijk een 'letter of intent' (LOI) te tekenen voordat de onderhandelingen over de te sluiten overeenkomst beginnen. In die LOI kan worden bepaald dat er geen enkele juridische binding ontstaat voordat er sprake is van een door beide partijen ondertekende overeenkomst. Ook kunnen in een LOI afspraken worden gemaakt over het onderhandelingsproces en de mogelijkheid om de onderhandelingen af te breken. Ook hier is een goede juridische formulering natuurlijk een vereiste.
 

Team

Related news

20.10.2021 NL law
FAQ: What will change with the entry into force of the Woo compared to the Wob? An update

Short Reads - The Open Government Act (“Woo”) is to replace the Government Information (Public Access) Act (“Wob”). The Woo initiative proposal was passed in the Dutch House of Representatives in 2016; see our earlier Stibbeblog. However, the impact analysis that followed showed that the Woo as proposed was potentially impracticable for local governments. This led to amendments to the bill, which was passed by the House of Representatives on 26 January 2021. 

Read more

13.10.2021 NL law
FAQ: Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt?

Short Reads - Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt? Deze vraag komt meer dan eens aan de orde in geschillen en procedures. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beantwoordt deze vraag onder meer in een uitspraak over pleziervaartuigen en woonschepen in de jachthaven te Kaag (25 augustus 2021, ECLI:NL:RVS:2021:1897).

Read more

20.10.2021 NL law
FAQ: Wat verandert er met de inwerkingtreding van de Woo ten opzichte van de Wob? Een update

Short Reads - De wet open overheid (“Woo”) moet de Wet openbaarheid van bestuur (“Wob”) vervangen. Al in 2016 is het initiatiefvoorstel van de Woo aangenomen in de Tweede Kamer. Hierover kon u eerder een Stibbeblog lezen. De impactanalyse die volgde toonde echter aan dat de Woo zoals voorgesteld mogelijk onuitvoerbaar was voor decentrale overheden. Dit heeft geleid tot wijzigingen in het wetsvoorstel dat op 26 januari 2021 door de Tweede Kamer is aangenomen. 

Read more

13.10.2021 NL law
De hardheidsclausule en ander maatwerk in het licht van de NOW

Short Reads - Uitzonderingen op de NOW zijn volgens de bestuursrechter niet mogelijk door het bewust ontbreken van een hardheidsclausule, maar worden door de minister in bepaalde gevallen wel toegestaan. In dit artikel bespreekt Sandra Putting welke mogelijkheden bestuursorganen en de bestuursrechter hebben om maatwerk te bieden en wordt aan de hand van drie geschilpunten over de NOW beoordeeld hoe die mogelijkheden zijn ingezet of beter hadden kunnen worden ingezet.

Read more

14.10.2021 NL law
Termijn voor het indienen vaststellingsaanvraag NOW-1 loopt af op 31 oktober 2021: strategische handreikingen en juridische aanbevelingen

Short Reads - Op 31 oktober 2021 is het de laatste dag waarop de vaststellingsaanvragen van de NOW-1 subsidie kunnen worden ingediend. Veel werkgevers hebben deze aanvraag al ingediend (en al een vaststellingsbesluit ontvangen) maar ook een aanzienlijk deel van de vaststellingsaanvragen moet nog door het UWV worden ontvangen (zie de Kamerbrief van 20 september 2021). 

Read more

07.10.2021 NL law
Intrekking van natuurvergunningen en de praktijk: de stand van zaken en de rol van significantie van eventuele effecten

Short Reads - Onherroepelijke natuurvergunningen lijken anno 2021 geen rustig bezit meer te zijn. Bij provincies liggen op dit moment verzoeken voor om tot intrekking van (onherroepelijke) natuurvergunningen over te gaan. Intrekking zou een noodzakelijke passende maatregel zijn ter uitvoering van artikel 6, lid 2 Habitatrichtlijn. Jurisprudentie geeft inmiddels enige duidelijkheid. Maar de praktijk blijkt weerbarstig en laat zien dat de nodige vragen onbeantwoord blijven. In dit blog bespreken wij de stand van zaken.

Read more