Trends

European Green Deal : klimaatverandering topprioriteit voor de Europese Commissie

European Green Deal : klimaatverandering topprioriteit voor EU

European Green Deal : klimaatverandering topprioriteit voor de Europese Commissie

29.11.2019 BE law

De strijd tegen klimaatverandering is voor Ursula von der Leyen, de nieuwe voorzitter van de Europese Commissie, topprioriteit. Haar zogenaamde European Green Deal bevat onder meer de volgende beleidsopties:  

  • ambitieuzere emissiedoelstellingen tegen 2030 (-50%);  
  • de invoering van een CO² douanetaks  voor vervuilende buitenlandse bedrijven en hervorming van het Europese ETS-systeem; 
  • oprichten van het Just Transition Fund; 
  • het stimuleren van klimaatvriendelijke en duurzame investeringen door de Europese Investeringsbank. 

European Green Deal 

Op 27 november 2019 keurde de plenaire vergadering van het Europese Parlement met een grote meerderheid de nieuwe Europese Commissie goed. Tijdens haar speech maakte Commissievoorzitter Ursula von der Leyen duidelijk dat het bestrijden van klimaatverandering één van de prioriteiten zal zijn van de nieuwe Commissie. Daarbij werd een zogenaamde "European Green Deal" aangekondigd. De grote contouren ervan zijn bekend en waren reeds neergelegd in de Political Guidelines 2019-2024. Verwacht wordt dat de European Green Deal de volgende maanden concreet vorm gaat krijgen. In deze blog worden de belangrijkste initiatieven kort toegelicht. 

Ambitieuzere 2030 emissiedoelstellingen 

Von der Leyen wil van Europa het eerste klimaatneutrale continent maken. Ambitieuzere emissiedoelstellingen moeten daartoe bijdragen. De CO²-uitstoot moet tegen 2030 met minstens 50 % verminderen in vergelijking met het niveau in 1990, hetgeen aanzienlijk meer is dan de 40%-doelstelling die thans geldt voor 2030. Bovendien zal de mogelijkheid worden onderzocht om de 2030-doelstelling op een "verantwoorde manier" te verhogen naar 55 %. 

Belasten van CO²- en emissies

De Commissie wil op korte termijn een importbelasting heffen voor vervuilende buitenlandse bedrijven. De bedoeling is om Europese bedrijven te beschermen die investeren in een groenere bedrijfsvoering en duurzaamheid. Deze belasting zal dienen te beantwoorden aan de regels van de Wereldhandelsorganisatie en zal in eerste instantie worden uitgerold voor bepaalde industrieën. ArcelorMittal noemende een dergelijke CO²-importbelasting reeds "effectief en eerlijk" en "het beste antwoord op klimaatverandering".   

Bovendien zal ook het Europese ETS-systeem worden hervormend, zodat ook de maritieme - en luchtvaartindustrie alsook de auto -en bouwsector eronder vallen. 

Just Transition Fund  

Verschillende, voornamelijk Oost-Europese landen hebben in het verleden reeds te kennen gegeven dat ze bijkomende financiële hulp nodig hebben bij de energietransitie. De Commissie wil daarop een antwoord bieden met het zogenaamde Just Transition Fund. Het fonds moet regio's die sterk afhangen van fossiele brandstoppen toelaten om de energietransitie naar een groene industrie en - energiebronnen te maken. Er is nog geen zicht op de middelen van het fonds, maar verwacht wordt dat het ettelijke miljarden euro's zal bedragen. 

Klimaatvriendelijk investeringsbeleid 

De Europese Investeringsbank ("EIB") besliste op 15 November jl. om vanaf 2022 geen fossiele energie meer te financieren (zie https://www.eib.org/en/press/all/2019-313-eu-bank-launches-ambitious-new-climate-strategy-and-energy-lending-policy.htm). Tussen 2020 en 2030 zal de EIB rond 1.000 miljard EUR investeren in projecten die bijdragen tot een beter klimaat en een duurzamer energieverbruik. Daartoe zal een "Duurzaam Europees Investeringsplan" worden opgemaakt. Vanaf 2025 zou 50% van de investeringsmiddelen gaan naar klimaatgerelateerde projecten, ten opzichte van 28% vandaag. Vanaf 2021 zal de EIB alle financiële activiteiten in lijn brengen met de doelstellingen van het Klimaatakkoord (Parijs, 2015).  DE EIB zal daarbij fungeren als de "Europese Klimaatbank". 

Evaluatie 

De doelstellingen van de nieuwe Europese Commissie zijn ambitieus, maar noodzakelijk in het licht van de inspanningen die nog geleverd moeten worden om de opwarming van de aarde onder de 2% te houden. De Europese Commissie heeft alvast de ambitie om van Europa een voorloper te maken. Klimaatacties zullen geld kosten, maar ook belangrijke voordelen opleveren voor mens en milieu, naast het creëren van economische groei en werk. De grote lijnen van de European Green Deal zullen de komende maanden in beleid en vervolgens in maatregelen worden omgezet. Van belang is alvast dat de klimaathandicap van de Europese industrie zal worden gemilderd door CO²-invoerheffingen en daarbij kan worden gerekend op de geldbazooka van de Europese Investeringsbank. Het komt er voor de Europese industrie nu op aan om de ontwikkelingen goed op te volgen en in haar business decisions tijdig te  anticiperen op de transitie die er zit aan te komen.

Team

Related news

09.08.2022 NL law
Bouwen en stikstofdepositie anno 2022: een (on)mogelijke opgave?

Articles - De stikstofproblematiek houdt de gemoederen sinds de PAS-uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (“Afdeling”) al geruime tijd bezig. In onze eerdere artikelen in voorgaande jaren schetsten wij de stand van zaken op dat moment. Omdat de ontwikkelingen sindsdien niet zijn uitgebleven – integendeel – bestaat alle aanleiding voor een update.

Read more

12.08.2022 NL law
Reactie op ‘De lucht geklaard … Aan de slag met resultaatgerichte grenswaarden voor industriële emissies om 50% reductie te bereiken in 2030’

Articles - Met veel belangstelling hebben Anna Collignon en Jelmer Ypinga  de bijdrage van Borgers en Molendijk in dit nummer van TO gelezen. Hierin borduren zij voort op het eerder verschenen advies dat zij als adviseurs van KokxDeVoogd schreven in opdracht van Rijkswaterstaat. Het advies bevat een mooi overzicht van de huidige en toekomstige juridische instrumenten die van belang (zullen) zijn bij het stellen van emissiegrenswaarden.

Read more

04.08.2022 NL law
Meer maatwerk bij ontvankelijkheidsbeslissingen

Short Reads - Na een blog uit 2020 heb ik de afgelopen periode enkele uitspraken gesignaleerd die lijken te wijzen op een soepelere omgang van de bestuursrechter met termijnoverschrijdingen. Zo besteedde ik aandacht aan een uitspraak van de rechtbank Limburg, waarin persoonlijke (privé) omstandigheden een doorslaggevende rol speelden. Recent is er een tweetal verzetuitspraken van de Afdeling verschenen waarin persoonlijke omstandigheden ook beslissend waren. Waait er sinds de reflectierapporten inderdaad een nieuwe wind door de ontvankelijkheidsrechtspraak?

Read more

09.08.2022 NL law
Het initiatiefvoorstel Wet verantwoord en duurzaam internationaal ondernemen in internationale context

Articles - Internationaal maatschappelijk ondernemen, in het bijzonder door corporate sustainability due diligence, staat hoog op de (internationale) agenda. In het voetspoor van enkele andere landen in Europa is in Nederland een voorstel gedaan voor een wettelijk raamwerk dat niet op specifieke hoogrisicosectoren van toepassing is, maar op een veel grotere groep ondernemingen.

Read more

27.07.2022 NL law
Actualiteiten Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (IMVO) 

Short Reads - De aandacht voor (Internationaal) Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (“(I)MVO”) en Environmental, Social and Governance factoren (“ESG”) en verantwoording daarover blijft onverminderd groot. Wij zien op nationaal en Europees niveau tal van ontwikkelingen, zoals de publicatie van het voorstel voor een Europese Corporate Sustainability Due Diligence richtlijn. Wij stippen enkele Europese en nationale initiatieven aan. 

Read more