Short Reads

Evidente aanvraag vereist voordat een omgevingsvergunning van rechtswege kan zijn gegeven

Evidente aanvraag vereist voordat een omgevingsvergunning van rechtsw

Evidente aanvraag vereist voordat een omgevingsvergunning van rechtswege kan zijn gegeven

27.03.2019 NL law

Indien het bevoegd gezag niet tijdig beslist op een aanvraag om een omgevingsvergunning kan sprake zijn van een van rechtswege verleende omgevingsvergunning. De vergunning wordt dan geacht te zijn verleend, ook al heeft het bevoegd gezag inhoudelijk geen oordeel gegeven over de aanvraag. In haar uitspraak van 20 maart 2019 preciseert de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) welke vorm een aanvraag dient te hebben voordat sprake kan zijn van een aanvraag die kan leiden tot een van rechtswege verleende vergunning.

Aanleiding

Op Texel wordt door appellanten een  yogacentrum geëxploiteerd. Het college van burgemeester en wethouders van Texel heeft handhavend opgetreden jegens dit centrum, omdat appellanten zonder omgevingsvergunning ten behoeve van het centrum een yurt – een Mongoolse nomadentent – hebben opgericht. Het geldende bestemmingsplan staat het gebruik van deze yurt niet toe. Een omgevingsvergunning voor de bouw van de yurt ontbreekt ook. Het college heeft appellanten daarom gelast de yurt met onderliggende constructie te verwijderen en verwijderd te houden.

Appellanten zijn het niet eens met de last en zij voeren in beroep onder meer aan dat niet meer handhavend opgetreden mag worden omdat er voor de yurt inmiddels van rechtswege een omgevingsvergunning is verleend. In het inhoudelijke bezwaarschrift gericht tegen de last hadden zij namelijk de volgende passage opgenomen: "Het is dan ook om die reden dat wij u ook vragen, mochten onze argumenten geen soelaas bieden, om ons een vergunning te verlenen op grond van artikel 4, eerste lid van bijlage II van het Bor en een aanlegvergunning volgens artikel 56 van het bestemmingsplan." Aangezien het college op deze aanvraag niet tijdig heeft beslist, is volgens appellanten sprake van een omgevingsvergunning van rechtswege.

De rechtbank is dit standpunt van appellanten in eerste aanleg gevolgd. In hoger beroep betwist het college dat de brief van appellanten daadwerkelijk kan worden aangemerkt als een aanvraag. Uit de brief zou volgens het college niet op te maken zijn dat wordt verzocht om een omgevingsvergunning voor het bouwen van een yurt.

Oordeel Afdeling

De Afdeling overweegt dat de vraag die in deze zaak centraal staat is of er sprake is van een aanvraag in de zin van artikel 1:3 lid 3 Awb. De beantwoording van deze vraag is van belang voor het antwoord op de vraag of een omgevingsvergunning van rechtswege is verleend. Indien er namelijk sprake is van een aanvraag en op het te nemen besluit de reguliere voorbereidingsprocedure van toepassing is, dan geldt op grond van artikel 3.9 lid 3 Wabo in samenhang gelezen met artikel 4:20b lid 1 Awb, dat een omgevingsvergunning van rechtswege is gegeven indien niet tijdig op de aanvraag is beslist.

De Afdeling wijst erop dat de regeling uit artikel 3.9 lid 3 Wabo betekent dat een omgevingsvergunning tot stand kan komen zonder een beoordeling of die vergunning, gelet op de wettelijke eisen en de betrokken belangen, wel behoort te worden verleend. Gelet op de betrokken belangen en de door de wetgever met de regeling beoogde rechtszekerheid is het belangrijk dat voor het bestuursorgaan meteen duidelijk is wanneer de regeling van toepassing is en waarop een van rechtswege verleende omgevingsvergunning concreet betrekking heeft. Die duidelijkheid is er volgens de Afdeling onvoldoende wanneer in een brief aan een bestuursorgaan in algemene bewoordingen wordt gevraagd om een omgevingsvergunning te verlenen. Nog minder is die duidelijkheid er wanneer – zoals in het voorliggende geval – in correspondentie over andere besluiten wordt gesproken over een mogelijk te verlenen omgevingsvergunning. Het accepteren dat een omgevingsvergunning van rechtswege wordt gegeven bij een verzoek in dergelijke stukken, heeft volgens de Afdeling het risico dat misbruik van de regeling wordt gemaakt door een verzoek om een omgevingsvergunning zodanig verhuld te doen dat het bestuursorgaan niet tijdig ontdekt dat een aanvraag is gedaan.

"De gebruikelijke weg om een aanvraag om omgevingsvergunning in te dienen is langs elektronische weg als bedoeld in artikel 4.3, eerste lid, van het Bor via het Omgevingsloket online of met gebruiksmaking van het formulier als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van het Bor. Een aanvraag kan ook worden gedaan op andere wijze.

De Afdeling zal vanaf nu oordelen dat een verzoek om omgevingsvergunning dat op andere wijze is gedaan, alleen dan een aanvraag als bedoeld in artikel 1:3, derde lid, van de Awb is, als voor het bestuursorgaan meteen duidelijk is of kan zijn dat een aanvraag is gedaan. Het dient daarbij altijd te gaan om een zelfstandig stuk. Alleen bij een dergelijke evidente aanvraag kan dus een omgevingsvergunning van rechtswege zijn verleend."

Gevolgen voor de praktijk

De Afdeling komt in deze uitspraak kortom tot een precisering van de vorm die een aanvraag om omgevingsvergunning dient te hebben. Deze precisering is in lijn met eerdere Afdelingsjurisprudentie waarin zij oordeelde dat voor het oordeel dat een aanvraag is gedaan, eenduidig en ondubbelzinnig kenbaar moet zijn gemaakt dat beoogd is een aanvraag in te dienen om een besluit te nemen (zie bijvoorbeeld ECLI:NL:RVS:2018:189). Indien een omgevingsvergunning niet digitaal via het Omgevingsloket online (OLO) wordt aangevraagd of met het door de minister vastgestelde formulier, dient de aanvraag door middel van een zelfstandig stuk te worden gedaan. Gebeurt dit niet, dan bestaat de kans dat het verzoek niet kan worden aangemerkt als een aanvraag in de zin van de Awb.

De Afdeling overweegt expliciet dat de uitspraak geen gevolgen heeft voor omgevingsvergunningen van rechtswege die reeds bekend zijn gemaakt met toepassing van artikel 4:20c Awb en waarbij de termijn om beroep in te stellen ongebruikt is verstreken en voor besluiten waartegen wel rechtsmiddelen zijn aangewend, maar waarop een uitspraak is gevolgd die in rechte onaantastbaar is geworden. Voor andere van rechtswege verleende omgevingsvergunningen geldt met andere woorden dat de bevoegde gezagen en rechtbanken na dienen te gaan of er daadwerkelijk sprake is van een aanvraag en daarmee van een van rechtswege verleende vergunning.

In de Omgevingswet zal niet langer worden voorzien in de mogelijkheid van een positieve beschikking bij niet tijdig beslissen. Zie daarvoor het blogbericht: "Geen vergunning van rechtswege in de Omgevingswet".

ABRvS 20 maart 2019 ECLI:NL:RVS:2019:829 201708925/1/A1

Related news

20.10.2021 NL law
FAQ: What will change with the entry into force of the Woo compared to the Wob? An update

Short Reads - The Open Government Act (“Woo”) is to replace the Government Information (Public Access) Act (“Wob”). The Woo initiative proposal was passed in the Dutch House of Representatives in 2016; see our earlier Stibbeblog. However, the impact analysis that followed showed that the Woo as proposed was potentially impracticable for local governments. This led to amendments to the bill, which was passed by the House of Representatives on 26 January 2021. 

Read more

13.10.2021 NL law
FAQ: Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt?

Short Reads - Hoe een begrip uit te leggen als een definitie of andere uitleg ervan in de wettelijke regeling ontbreekt? Deze vraag komt meer dan eens aan de orde in geschillen en procedures. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State beantwoordt deze vraag onder meer in een uitspraak over pleziervaartuigen en woonschepen in de jachthaven te Kaag (25 augustus 2021, ECLI:NL:RVS:2021:1897).

Read more

20.10.2021 NL law
FAQ: Wat verandert er met de inwerkingtreding van de Woo ten opzichte van de Wob? Een update

Short Reads - De wet open overheid (“Woo”) moet de Wet openbaarheid van bestuur (“Wob”) vervangen. Al in 2016 is het initiatiefvoorstel van de Woo aangenomen in de Tweede Kamer. Hierover kon u eerder een Stibbeblog lezen. De impactanalyse die volgde toonde echter aan dat de Woo zoals voorgesteld mogelijk onuitvoerbaar was voor decentrale overheden. Dit heeft geleid tot wijzigingen in het wetsvoorstel dat op 26 januari 2021 door de Tweede Kamer is aangenomen. 

Read more

13.10.2021 NL law
De hardheidsclausule en ander maatwerk in het licht van de NOW

Short Reads - Uitzonderingen op de NOW zijn volgens de bestuursrechter niet mogelijk door het bewust ontbreken van een hardheidsclausule, maar worden door de minister in bepaalde gevallen wel toegestaan. In dit artikel bespreekt Sandra Putting welke mogelijkheden bestuursorganen en de bestuursrechter hebben om maatwerk te bieden en wordt aan de hand van drie geschilpunten over de NOW beoordeeld hoe die mogelijkheden zijn ingezet of beter hadden kunnen worden ingezet.

Read more

14.10.2021 NL law
Termijn voor het indienen vaststellingsaanvraag NOW-1 loopt af op 31 oktober 2021: strategische handreikingen en juridische aanbevelingen

Short Reads - Op 31 oktober 2021 is het de laatste dag waarop de vaststellingsaanvragen van de NOW-1 subsidie kunnen worden ingediend. Veel werkgevers hebben deze aanvraag al ingediend (en al een vaststellingsbesluit ontvangen) maar ook een aanzienlijk deel van de vaststellingsaanvragen moet nog door het UWV worden ontvangen (zie de Kamerbrief van 20 september 2021). 

Read more

07.10.2021 NL law
Intrekking van natuurvergunningen en de praktijk: de stand van zaken en de rol van significantie van eventuele effecten

Short Reads - Onherroepelijke natuurvergunningen lijken anno 2021 geen rustig bezit meer te zijn. Bij provincies liggen op dit moment verzoeken voor om tot intrekking van (onherroepelijke) natuurvergunningen over te gaan. Intrekking zou een noodzakelijke passende maatregel zijn ter uitvoering van artikel 6, lid 2 Habitatrichtlijn. Jurisprudentie geeft inmiddels enige duidelijkheid. Maar de praktijk blijkt weerbarstig en laat zien dat de nodige vragen onbeantwoord blijven. In dit blog bespreken wij de stand van zaken.

Read more