Short Reads

Het schadefonds van Van Vollenhoven, een goed idee?

Het schadefonds van Van Vollenhoven, een goed idee?

Het schadefonds van Van Vollenhoven, een goed idee?

15.01.2019 NL law

Onlangs heeft mr. Pieter van Vollenhoven in een interview voorgesteld om een nieuw schadefonds op te richten. Aanleiding was het verschrikkelijke ongeval met de Stint in Oss. Het ging mr. Van Vollenhoven niet om de directe slachtoffers (waarvan vier dodelijke), maar om de fabrikant van de Stints en de kinderdagverblijven. Moet er voor deze gedupeerden ook iets worden gedaan en is de oprichting van een schadefonds het goede antwoord op de goede vraag?

Een sympathiek idee

Minister van Nieuwenhuizen besloot kort na het ongeluk om de Stint van de weg te halen, waardoor de fabrikant op de rand van faillissement is komen te verkeren en veel kinderdagverblijven met een groot vervoersprobleem zitten. Mr. Van Vollenhoven vindt dat de minister een kordaat besluit heeft genomen, maar dat als achteraf zou blijken dat dit een te zware beslissing was, de gedupeerden voor hun schade een beroep moeten kunnen doen op een nieuw op te richten fonds, dat ik gemakshalve het schadefonds Van Vollenhoven zal noemen. Dat is een sympathiek idee.

Of een slecht plan?

Dezelfde dag nog, stelt commentator Wim Berkelaar, historicus aan de Vrije Universiteit te Amsterdam, op radio 1 dat dit geen goed plan is. Zijn argumenten lijken op het eerste gezicht goed: als de overheid fouten maakt dan kun je in Nederland naar de rechter stappen, die vanuit een onafhankelijke positie beoordeelt of je recht hebt op schadevergoeding. Een schadefonds biedt dan weinig meerwaarde. Sterker, als een van de twee partijen het niet eens is met de beslissing van het schadefonds, dan zal de rechter alsnog een uitspraak moeten doen.

Een schadefonds, bij nader inzien nog niet zo'n slecht idee

En toch, denk je nog eens wat langer na, dan is het idee van een schadefonds misschien zo slecht nog niet. Want inderdaad, de fabrikant van de Stint kan Minister van Nieuwenhuizen voor de rechter dagen om zijn schade vergoed te krijgen, maar waar begint hij dan aan? De ervaring leert dat procederen tegen de overheid om schadevergoeding een lange en moeizame weg is die bovendien erg kostbaar kan zijn. Een schadefonds kan dan een goed alternatief zijn. Hoe het schadefonds opgezet moet worden, dat vergt wel enig denkwerk, omdat de procedure bij het schadefonds geen kopie moet zijn van de procedure bij de rechter. Zo’n fonds heeft pas echt meerwaarde als heel duidelijk is wie onder welke voorwaarden recht heeft op schadevergoeding en de voorwaarden zo zijn opgesteld dat de bepaling van de hoogte van de vergoeding niet - zoals bij de rechter – een ingewikkeld en langdurig proces is. Daar heeft mr. Van Vollenhoven dus nog wel wat huiswerk te doen (of te geven).

Inspiratie uit Groningen

Helemaal nieuw is het idee van Van Vollenhoven trouwens niet. De regering is namelijk bezig met de oprichting van een schadefonds voor de slachtoffers van de gaswinning in Groningen: het Instituut Mijnbouwschade. De reden daarvoor is dat de afwikkeling van de schades via de bestaande routes was vastgelopen en de Groningers het vertrouwen in de schade-experts volledig zijn kwijtgeraakt. In het wetsvoorstel voor dit schadefonds is veel aandacht besteed aan de onafhankelijkheid, onpartijdigheid en deskundigheid van het Instituut Mijnbouwschade. Dat lijkt mij voor het schadefonds Van Vollenhoven ook van wezenlijk belang. En daarmee zijn we er nog niet: de werkwijze van het Instituut moet zo zijn dat het op een snelle en efficiënte manier tot beslissingen en uitkeringen komt die door alle betrokkenen als rechtvaardig wordt ervaren. Voor het toekomstige schadefonds Van Vollenhoven geldt dat natuurlijk ook. Een uitdaging, maar onmogelijk is het niet: er is al best wat ervaring met schadefondsen en sommige daarvan zijn heel succesvol (geweest).

Over de auteur

Tijn Kortmann is specialist overheidsaansprakelijkheidsrecht. Hij publiceerde in het januari-nummer van het Maandblad voor Vermogensrecht een artikel over de zin en onzin van een schadefonds als reactie op het Stint ongeval.

Related news

13.05.2020 NL law
Een klein jaar na de PAS-uitspraken: wanneer zijn stikstofrelevante activiteiten toelaatbaar?

Short Reads - Ontwikkelingen in de rechtspraak hebben niet stil gestaan sinds de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (‘Afdeling’) eind mei 2019 de bekende PAS-uitspraken deed. De Afdeling heeft in een aantal belangwekkende uitspraken enige lijnen uitgezet. In dit blogbericht zetten wij een aantal uitspraken op een rij. Daarbij richten wij ons op de vraag wanneer stikstofrelevante activiteiten na de PAS-uitspraken toelaatbaar zijn.

Read more

20.05.2020 NL law
Stibbe in Amsterdam answers questions from consumers, small business foundations and NGOs about the coronavirus [updated]

Inside Stibbe - In a special Q&A (in Dutch), lawyers from our Amsterdam office share their legal expertise and strive to provide answers to questions put to us by consumers, self-employed persons, enterprises large and small, foundations and NGOs as a result of the corona crisis.

Read more

13.05.2020 NL law
FAQ: bestuurlijk rechtsoordeel – de mogelijkheden tot bezwaar en beroep en de consequenties van een vernietiging

Short Reads - Op grond van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is het besluitbegrip bepalend voor de toegang tot de bestuursrechter. Handelingen van bestuursorganen die geen besluit zijn, kunnen niet aan de bestuursrechter worden voorgelegd. Denk bijvoorbeeld aan het handelen van de overheid als contractspartij of het handelen van de overheid dat slechts feitelijk van aard is.

Read more

14.05.2020 NL law
Wijziging NOW: voorafgaande instemming over openbaarmaking in NOW op gespannen voet met de Awb en de Wob

Short Reads - Op 2 april 2020 is de Tijdelijke noodmaatregel overbrugging voor behoud van werkgelegenheid (“NOW”) in werking getreden. De regeling is snel tot stand gekomen als maatregel tegen de nadelige gevolgen van de corona-crisis. In de praktijk bleek dat de regeling onvolkomenheden bevat en wijzigingen en aanvullingen nodig zijn. Op 4 mei 2020 is een regeling tot wijziging van de NOW gepubliceerd in de Staatscourant.

Read more

13.05.2020 NL law
Bij zeer locatiespecifieke omstandigheden doorbreekt de goede ruimtelijke ordening het exclusieve toetsingskader van titel 5.2 Wet milieubeheer voor luchtkwaliteit

Short Reads - Titel 5.2 Wm bepaalt dat bij het nemen van een groot aantal ruimtelijke ordeningsbesluiten en besluiten tot verlening van omgevingsvergunningen voor milieu de grenswaarden opgenomen in bijlage 2 Wm in acht moeten worden genomen. Afgevraagd kan dan worden of bij het nemen van ruimtelijke ordeningsbesluiten, zoals de vaststelling van een bestemmingsplan, de goede ruimtelijke ordening (waaronder het aanvaardbaar woon- en leefklimaat) een aanvullende toets kan vergen als dat besluit voldoet aan titel 5.2 Wm.

Read more

This website uses cookies. Some of these cookies are essential for the technical functioning of our website and you cannot disable these cookies if you want to read our website. We also use functional cookies to ensure the website functions properly and analytical cookies to personalise content and to analyse our traffic. You can either accept or refuse these functional and analytical cookies.

Privacy – en cookieverklaring