Short Reads

Gaat een algemene, sectoroverstijgende onderwijswet de regeldruk in de onderwijssector bestrijden?

Gaat een algemene, sectoroverstijgende onderwijswet de regeldruk in de onderwijssector bestrijden?

Gaat een algemene, sectoroverstijgende onderwijswet de regeldruk in de onderwijssector bestrijden?

11.09.2015 NL law

Op 4 september 2015 hebben de minister en staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aangekondigd te gaan komen met één onderwijswet voor sectoroverstijgende thema’s. Deze algemene onderwijswet wordt in fasen tot stand gebracht. Aanleiding is de toenemende, belemmerende regeldruk in de onderwijssector.  Wij juichen één sectoroverstijgende onderwijswet toe, maar het is wel de vraag of daarmee de regeldruk daadwerkelijk wordt verminderd.

 

Regeldruk in het onderwijs

Al geruime tijd wordt in de onderwijssector een (te) grote regeldruk ervaren. Regeldruk in kwantiteit en kwaliteit: het aantal regels en het soort regels (op wetsniveau of bijvoorbeeld op het niveau van de Inspectie in de vorm van beleid) respectievelijk de duidelijkheid van en bekendheid met regels. Wanneer er een overvloed aan regels is waaraan moet worden voldaan en/of regels niet duidelijk zijn (rechtszekerheid), kan dat de naleving ervan in het gedrang komen.

Van de regeldruk maakt wat ons betreft ook onderdeel uit het (wettelijke) sanctie-instrumentarium in de onderwijssector dat de laatste jaren ook sterk is verruimd. Bovendien lijkt het dat er op dat de toezichthouder vaker en eerder ingrijpt. Deze tendens vereist naar ons idee te meer dat het aantal en soort na te leven regels figuurlijk behapbaar is en dat de inhoud van die regels voldoende duidelijk en rechtszeker is.

In november 2014 besteedde de Vereniging voor onderwijsrecht in wetenschap en praktijk (NVOR) aan dit onderwerp aandacht, ten behoeve waarvan wij het preadvies ‘Publiekrechtelijke sturing van prestaties in het onderwijs: afspreken, interveniëren en openbaar maken’ (ISBN: 9789012394147) hebben geschreven.

Een algemene onderwijswet

De minister en staatssecretaris van OCW zijn zich ook bewust van de regeldruk in de onderwijssector en stelden in dat kader in december 2014 bijvoorbeeld de ‘Regeldrukagenda 2014-2017′ op.

Het nu voorliggende idee om (zoveel als mogelijk) te komen tot één onderwijswet waarin sectoroverstijgende thema’s worden opgenomen, is ook één van de remedies tegen de regeldruk. De minister en staatssecretaris lichten dit voorstel onder meer als volgt toe:

Door deze verschillen in benadering en aanpak wordt de onderwijswetgeving steeds complexer en raakt zij meer en meer versnipperd. Dit maakt het voor scholen en andere betrokkenen steeds lastiger om hier hun weg in te vinden. Wij vinden het daarom wenselijk om te kiezen voor een andere, meer integrale, aanpak.” (zie hiervoor de brief d.d. 4 september 2015).

Zoals gezegd, wij juichen dit idee toe. Het is daarbij wel van belang, zoals OCW zelf ook al onderkend, dat de invoering van zo’n algemene onderwijswet zorgvuldig geschiedt en niet (tijdelijk) leidt tot juist een grotere regeldruk. Immers, naast één algemene onderwijswet zal ook altijd de sectorspecifieke sector blijven bestaan.

Is een algemene onderwijswet een remedie tegen regeldruk?

Dat geeft meteen een bruggetje naar een vraag die wij toch moeten stellen. Leidt het verplaatsen van regels van de sectorwetten en/of al bestaande andere wet- en regelgeving naar een algemene onderwijswet inderdaad tot vermindering van regeldruk? Mogelijk deels wel, omdat met het bestaan van zo’n algemene wet in de toekomst eerder duidelijk zal zijn welke regels het fundament van het onderwijs als zodanig betreffen en welke alleen voor een specifieke sector gelden gelet op de bijzondere kenmerken van die sector (zo zullen voor bijvoorbeeld het examen in het voortgezet onderwijs andere eisen gelden dan voor de tentaminering in het hoger onderwijs). Deels echter in ieder geval ook niet, omdat de regeldruk naar ons idee (ook) wordt ervaren als gevolg van:

  1. het aantal regels,
  2. de soms onduidelijke, maar wel vereiste samenhang tussen die regels van verschillende niveaus (wetgeving, lagere regelgeving, toezichtkaders Inspectie en overige gedragslijnen),
  3. het bestaan van regels die voor onderwijsinstellingen niet duidelijk zijn, in die zin dat zij niet weten wat van hen wordt verwacht (bijvoorbeeld ten aanzien van steeds vaker gehanteerde open geformuleerde zorgplichten), en
  4. een en ander bezien in relatie met vaker voorkomende sanctionering van die regels, waarbij bovendien de soorten sancties ook vaker zwaarder zijn, en de openbaarmaking van die sancties op zichzelf ook al potentieel negatieve gevolgen voor onderwijsinstellingen met zich brengt.

Conclusie

Gelet op het voorgaande zou het dus niet alleen mooi zijn wanneer er een algemene onderwijswet komt. Het zou helemaal mooi zijn wanneer bij die exercitie de wetgever/OCW zichzelf ook telkens afvraagt of bepaalde onderwijsregels (i) nog bestaansrecht hebben en/of (ii) in de nieuwe wet duidelijker kunnen worden geformuleerd. Dat biedt dan ook meer basis voor het zo nodig door de overheid interveniëren ten laste van de autonomie van een onderwijsinstelling en het zo nodig sanctioneren.

Het bericht ‘Gaat een algemene, sectoroverstijgende onderwijswet de regeldruk in de onderwijssector bestrijden?‘ is een bericht van Stibbeblog.nl.

 

Team

Related news

20.06.2018 NL law
Op weg naar één Europese spoorwegruimte: de aanpassing van de Nederlandse wetgeving aan het Europese recht

Articles - Het zogenaamde 'Vierde Spoorwegpakket' zal belangrijke gevolgen hebben voor de Europese spoorwegruimte. De Nederlandse regering maakt goede vaart met de aanpassing van het nationale recht aan de eisen die uit het Vierde Spoorwegpakket voortvloeien. Inmiddels is een daartoe strekkend wetsvoorstel aanhangig bij de Tweede Kamer. De vaste commissie voor Infrastructuur en Waterstaat heeft eind vorige maand het verslag van haar bevindingen ten aanzien van het wetsvoorstel uitgebracht.

Read more

20.06.2018 BE law
Boskaart en betonstop: wat brengt de zomer?

Articles - Op een zucht van het zomerreces heeft de Vlaamse Minister van Omgeving toch nog een aantal stevige dossiers op haar bureau. Behalve de felbesproken boskaart en het aan de betonstop gelinkte instrumentendecreet, is het ook uitkijken naar een reactie op een aantal uitspraken van het Hof van Justitie over de milieueffectenbeoordeling van plannen en programma's. Een stand van zaken.

Read more

20.06.2018 NL law
Naar een volwaardig recht op toegang tot de rechter en een eerlijk proces onder het EVRM?

Articles - Het recht op een toegang tot de rechter en een eerlijk proces van artikel 6 EVRM is één van de hoekstenen van dit verdrag. Naast strafzaken en zaken over bestuurlijke boetes vallen de meeste andere geschillen onder het toepassingsbereik van deze bepaling. Dit omdat er volgens de autonome Straatsburgse uitleg al snel sprake is van een geschil over de vaststelling van ‘civil rights and obligations’ als bedoeld in artikel 6 EVRM.

Read more

13.06.2018 NL law
B&W zijn niet bevoegd om een ontwerp verklaring van geen bedenkingen op te stellen in het kader van een projectomgevingsvergunning

Articles - De gemeenteraad is bevoegd tot het afgeven van een verklaring van geen bedenkingen (vvgb) in het kader van een omgevingsvergunning voor planologisch strijdig gebruik als bedoeld in artikel 2.12 lid 1 aanhef sub a en onder 3 Wabo (de projectomgevingsvergunning). Hoewel de bevoegdheid tot verlening van een dergelijke vergunning berust bij het college van burgemeester en wethouders, is het college niet bevoegd een ontwerpbesluit voor de vvgb voor te bereiden en ter inzage te leggen. Dit volgt uit een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van 9 mei 2018.

Read more

Our website uses cookies: third party analytics cookies to best adapt our website to your needs & cookies to enable social media functionalities. For more information on the use of cookies, please check our Privacy and Cookie Policy. Please note that you can change your cookie opt-ins at any time via your browser settings.

Privacy – en cookieverklaring