Short Reads

Een staaltje bestuursprocesrecht: besluit in primo of beslissing op bezwaar?

Een staaltje bestuursprocesrecht: besluit in primo of beslissing op b

Een staaltje bestuursprocesrecht: besluit in primo of beslissing op bezwaar?

03.09.2015 NL law

Op 12 augustus jl. boog de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zich over de bestuursprocesrechtelijke vraag of het voorliggende bestreden besluit een beslissing op bezwaar of een besluit in primo was. Wat is het verschil? Tegen het eerste kan beroep bij de bestuursrechter worden ingesteld, het tweede bevindt zich nog in de fase dat bezwaar moet worden gemaakt.

De casus

Ter discussie staat de vraag of het college van B&W van de gemeente Utrechtse Heuvelrug handhavend mocht optreden tegen een illegaal gebouwde garage. Om de onderliggende bestuursprocesrechtelijke vraag goed te kunnen doorgronden, is een overzicht van een aantal data nodig.

De discussie over de illegale garage speelt al vanaf 21 september 2008, toen daarover was geklaagd bij het college. Een tweede verzoek om handhavend optreden is gedaan op 2 mei 2012. Dit gaf voor het college aanleiding om op 10 januari 2013 aan de garage-eigenaar een voornemen tot handhaving toe te zenden.

De garage-eigenaar verweert zich met succes, want op 4 april 2013 neemt het college een besluit tot afwijzing van het handhavingsverzoek. 1-0 voor de garage-eigenaar, maar niet voor lang. De verzoeker om handhaving gaat namelijk met succes in bezwaar tegen dat afwijzingsbesluit, hetgeen leidt tot een beslissing op bezwaar van 30 mei 2013. In dat besluit bepaalt het college dat alsnog tot handhavend optreden zal worden overgegaan (dus op een nader moment). Daaraan geeft het college gevolg door op 9 juli 2013 aan de garage-eigenaar een last onder dwangsom op te leggen. Tegen deze last dient de garage-eigenaar een bezwaarschrift in. Dit bezwaarschrift wordt op 24 oktober 2013 ongegrond verklaard. Ook de rechtbank verklaart het daarna ingestelde beroep ongegrond.

De garage-eigenaar stelt in hoger beroep dat de beslissing op bezwaar van 24 oktober 2013 onrechtmatig is, onder meer omdat niet is vast te stellen of het onderliggende besluit van 9 juli 2013 een primair besluit is dan wel al een beslissing op bezwaar was. In de uitspraak beantwoordt de Afdeling deze vraag (ECLI:NL:RVS:2015:2577).

Hoewel dit vraagstuk zich niet vaak voordoet, dient deze zich wel met enige regelmaat aan. Op basis van de Awb en de onderhavige en een aantal eerdere Afdelingsuitspraken (bijv. 24 februari 2010,ECLI:NL:RVS:2010:BL5362) kunnen over dit thema drie vuistregels worden geformuleerd.

Drie vuistregels

Vuistregel 1: neem het herstelbesluit tegelijkertijd met de beslissing op bezwaar tot gegrondverklaring van het bezwaarschrift

Artikel 7:11 Awb vereist dat wanneer het bestreden besluit na heroverweging niet in stand kan blijven, het bestuursorgaan tegelijkertijd voor dat besluit een nieuw besluit in de plaats stelt. Deze verplichting vloeit uit het karakter van de bezwaarschriftprocedure voort, aldus de Afdeling in een uitspraak van 6 december 2006 (ECLI:NL:RVS:2006:AZ3738).

Het college had niet gelijktijdig een nieuw, vervangend besluit genomen, maar had alleen bepaald dat er alsnog tot handhavend optreden zal worden overgegaan. "Niet kan worden volstaan met het in het vooruitzicht stellen van een nieuw besluit", aldus de Afdeling.

Vuistregel 2: indien nodig, verleng de termijn voor het beslissen op het bezwaarschrift, zodat ten behoeve van het nemen van het herstelbesluit de daarvoor voorgeschreven wettelijke termijn kan worden doorlopen
De uitzonderingssituatie kan zich voordoen dat er nog geen vervangend besluit kan worden genomen, omdat daarvoor eerst nog een wettelijke procedure moet worden doorlopen. De 'to do' voor het bestuursorgaan is dan om gebruik te maken van artikel 7:10 lid 4 sub c Awb. Wanneer om voorgaande reden niet binnen de zeswekentermijn op het bezwaarschrift kan worden beslist, biedt dat wetsartikel namelijk de mogelijkheid voor uitstel van die termijn. Ook hieruit blijkt dat hoe dan ook de gegrondverklaring van het bezwaar en het nemen van een vervangend besluit gelijktijdig dient plaats te vinden. Maakt het bestuursorgaan geen gebruik van artikel 7:10 lid 4 sub c Awb, dan kan het zich niet alsnog beroepen op de langere termijnen die gepaard gaan met de voor het nemen van het vervangende besluit te volgen wettelijke procedure. De Afdeling oordeelt in die situatie (terecht) streng dat het bestuursorgaan dan maar artikel 7:10 lid 4 Awb had moeten toepassen (vgl. ABRvS 10 december 2014,ECLI:NL:RVS:2014:4473).

Vuistregel 3: bij 'onverbrekelijke samenhang' is er sprake van één besluit

Wanneer er (toch) meerdere besluiten zijn genomen in het kader van een bezwaarschrift, is de aan te leggen toets of tussen die besluiten een 'onverbrekelijke samenhang' bestaat. Zo ja, dan moeten die besluiten als één worden beschouwd.

Tussen de beslissing op bezwaar met betrekking tot de afwijzing van het handhavingsverzoek en de opgelegde last onder dwangsom in de hier centraal staande uitspraak bestaat die onverbrekelijke samenhang, aldus de Afdeling. Daaruit volgt dat de beslissing op bezwaar d.d. 30 mei 2013 pas volledig werd met het besluit d.d. 9 juli 2013: dit besluit dient te worden aangemerkt als "het volledige, in heroverweging genomen, besluit op het door [partij] gemaakte bezwaar." Hierdoor stond daartegen rechtstreeks beroep bij de bestuursrechter open. De zeswekentermijn voor beroep is op 9 juli 2013 aangevangen.

Slotsom

De hier besproken uitspraak is in de eerste plaats een les voor het bestuursorgaan: bezie nauwkeurig of bij de gegrondverklaring van het bezwaarschrift aan volledige heroverweging wordt voldaan, inclusief het gelijktijdig te nemen vervangende besluit, zo nodig onder toepassing van artikel 7:10 lid 4 Awb.

In de tweede plaats toont deze uitspraak aan dat degenen die tegen het besluit willen opkomen, alert moeten zijn: kan tegen dat besluit bezwaar worden gemaakt of beroep worden ingesteld en vanaf welk moment vangt de termijn daarvoor aan? De rechtsmiddelenverwijzing van het bestreden besluit moet daarover ook duidelijkheid bieden, maar het is verstandig in ieder geval ook zelf de voorgaande vragen te stellen en te beantwoorden. De garage-eigenaar had dat in ieder geval (wel) goed gedaan.

Related news

11.07.2018 NL law
Bestuursrechtelijke rechtsbescherming jegens private aanbieders

Articles - De overheid besteedt de uitvoering van Awb-besluiten geregeld uit aan private rechtspersonen. Zo staat momenteel volop in de belangstelling de uitbesteding aan private zorgaanbieders van de feitelijke uitvoering van een algemene voorziening of maatwerkvoorziening op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015.

Read more

10.07.2018 NL law
Omgevingsvergunning zonnepark: ruimtelijk aanvaardbaar?

Articles - De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft een tussenuitspraak gedaan over een omgevingsvergunning voor een grootschalig zonnepark bij Sappemeer in de gemeente Midden-Groningen. Het college moet beter onderbouwen waarom de ruimtelijke gevolgen van het zonnepark voor omwonenden aanvaardbaar zijn. De huidige motivering, namelijk dat glastuinbouw was toegestaan en het zonnepark daarop geen grote inbreuk maakt, acht de Afdeling onvoldoende.

Read more

10.07.2018 NL law
Wijziging van de ladder voor duurzame verstedelijking, hoeveel treden worden er werkelijk genomen?

Articles - De realisatie van een bedrijf zal vaak als nieuwe stedelijke ontwikkeling kwalificeren. In dat geval moet aan de ladder voor duurzame verstedelijking worden voldaan (de Ladder). Kort samengevat onderzoekt het bevoegd gezag (in de praktijk laat het bevoegd gezag dit onderzoeken) bij het aflopen van de Ladder of er wel behoefte is aan het nieuwe bedrijf. Dit past binnen het vaak gehoorde credo “niet bouwen voor leegstand”.

Read more

10.07.2018 NL law
De informatieplicht en de verplichting tot het treffen van energiebesparende maatregelen uit het Activiteitenbesluit onder de loep

Articles - Het thema energiebesparing blijft de gemoederen flink bezig houden. Geen nieuwsbrief kan erop nageslagen worden zonder dat dit thema zich opdringt. Zeker nu het Energieakkoord dat in 2013 werd gesloten zijn eerste lustrum viert en de meetbare doelen van 2020 in zicht komen, kan niet anders dan gezegd worden dat energiebesparing een hot topic is. In het kader van het behalen van de doelen van het Energieakkoord is recent (februari 2018) de introductie van een informatieplicht aangekondigd. Bedrijven moeten aan het bevoegd gezag melden welke maatregelen zijn getroffen.

Read more

10.07.2018 EU law
Hof van Justitie EU oordeelt over reikwijdte 'beroepsgeheim' financiële toezichthouders voor bedrijfsgegevens

Articles - In een arrest van 19 juni 2018 oordeelt de Grote kamer van het Hof van Justitie EU over de reikwijdte van het 'beroepsgeheim' van financiële toezichthouders voor bedrijfsgegevens. Het hof oordeelt dat de informatie die zich in het toezichtsdossier bevindt niet onvoorwaardelijk vertrouwelijk van aard is en bijgevolg onder het beroepsgeheim van de toezichthouder valt. Gegevens die mogelijk commerciële geheimen zijn geweest, worden in beginsel geacht niet meer actueel en dus niet langer geheim te zijn, wanneer die gegevens ten minste vijf jaar oud zijn.

Read more

06.07.2018 NL law
Belangrijke ontwikkeling voor mobiliteit in Nederland: Mobility as a Service ('MaaS') pilots gaan van start

Short Reads - Digitalisering heeft in vrijwel alle sectoren van de economie grote impact gehad, maar binnen de mobiliteitssector is die impact tot nog toe relatief beperkt. Als het aan de Nederlandse overheid ligt, zal daar verandering in komen. In een brief van 25 juni 2018 hebben de Minister en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat de Voorzitter van de Tweede Kamer geïnformeerd over de inzet van het ministerie op MaaS.

Read more

Our website uses cookies: third party analytics cookies to best adapt our website to your needs & cookies to enable social media functionalities. For more information on the use of cookies, please check our Privacy and Cookie Policy. Please note that you can change your cookie opt-ins at any time via your browser settings.

Privacy – en cookieverklaring