Short Reads

Vordering tot het verschaffen van huurgenot of het verrichten van onderhoud: steunvorderingen bij faillissementsaanvraag?

Vordering tot het verschaffen van huurgenot of het verrichten van ond

Vordering tot het verschaffen van huurgenot of het verrichten van onderhoud: steunvorderingen bij faillissementsaanvraag?

18.08.2014 NL law

Op 11 juli 2014 heeft de Hoge Raad bepaald dat vorderingen van een huurder tot het verrichten van onderhoud en tot het verschaffen van huurgenot op zichzelf steunvorderingen kunnen opleveren bij een faillissementsaanvraag.

(ECLI:NL:HR:2014:1681). Voorts heeft de Hoge Raad uitgemaakt dat ingeval de huurder ten tijde van de faillissementsaanvraag in het genot is van het gehuurde, de curator van de failliete verhuurder niet bevoegd is dat genot te beëindigen.

Achtergrond

Na het persoonlijke faillissement van vastgoedmagnaat Roger Lips heeft de ABN AMRO Bank de rechtbank op 16 juli 2013 verzocht ook de vennootschap van Lips, Berzona B.V., failliet te verklaren. Zoals vereist bij een dergelijke aanvraag, heeft de bank daarbij aangevoerd dat Berzona ook andere schuldeisers onbetaald liet. Als voorbeelden van dergelijke ‘steunvorderingen’ heeft de bank gewezen op de vorderingen van de huurders van de door Berzona verhuurde flats tot het verschaffen van het huurgenot daarvan en het verrichten onderhoud aan die flats.

De rechtbank wees het verzoek van de bank af op de grond dat onvoldoende was gebleken dat sprake was van enige steunvordering. In hoger beroep heeft het hof het vonnis van de rechtbank bekrachtigd. Het hof overwoog onder meer dat de verplichting om huurgenot te verschaffen of toekomstig onderhoud te verrichten, niet zijn aan te merken als steunvorderingen, en dat ook niet was gebleken dat Berzona terzake van die verplichtingen in gebreke was. De bank is tegen de uitspraak van het hof in cassatie gegaan.

Hoge Raad

In cassatie overweegt de Hoge Raad dat een vordering niet opeisbaar behoeft te zijn en dat de omvang van die vordering niet hoeft vast te staan om als steunvordering te worden aangemerkt. De Hoge Raad overweegt verder dat de vordering zelfs geen betrekking hoeft te hebben op de betaling van een geldsom, zolang het maar gaat om een vordering die uiteindelijk in het faillissement ter verificatie kan worden ingediend.

Op basis van deze overweging is de Hoge Raad van oordeel dat vorderingen tot het verrichten van onderhoud en tot het verschaffen van het genot van een zaak die voortvloeien uit een duurovereenkomst, in beginsel steunvorderingen kunnen opleveren.

In het geval van Berzona ligt dat volgens de Hoge Raad echter anders. Volgens de Hoge Raad is de door de bank gestelde vordering tot het verrichten van onderhoud in het onderhavige geval een toekomstige vordering en kan deze daarom niet dienen als steunvordering. Ook de vordering tot het verschaffen van huurgenot kan in het onderhavige geval geen steunvordering opleveren, omdat de huurders dat genot ten tijde van de faillissementsaanvraag nog hadden.

In het bekende Nebula-arrest uit 2006 bepaalde de Hoge Raad dat een curator in beginsel de mogelijkheid heeft om (huur)overeenkomsten niet gestand te doen en de daaruit voortvloeiende verbintenissen niet na te komen (HR 3 november 2006, ECLI:NL:HR:2006:AX8838). Komt de curator de verplichtingen uit de huurovereenkomst niet na, dan kan de huurder zijn vordering alleen nog ter verificatie in het faillissement indienen.

Het faillissement van de verhuurder heeft volgens de Hoge Raad echter niet tot gevolg heeft dat de curator de bevoegdheid heeft het gehuurde op te eisen of de ontruiming daarvan te vorderen. Zit de huurder in het gehuurde, dan kan hij daar met andere woorden gewoon blijven zitten. De huurder heeft dan geen vordering die ter verificatie in het faillissement kan worden ingediend, en de vordering tot het verschaffen van huurgenot kan bij de faillissementsaanvraag dan ook niet als steunvordering worden aangemerkt.

Betekenis voor de praktijk

In dit arrest bevestigt de Hoge Raad dat vorderingen tot het verrichten van onderhoud en het verschaffen van genot voortvloeiende uit een huurovereenkomst, in principe steunvorderingen kunnen opleveren bij het aanvragen van het faillissement van een verhuurder. Daarbij geldt als voorwaarde dat de vorderingen van de huurders ten tijde van de faillissementsaanvraag reeds voldoende dienen vast te staan om als steunvordering aan te merken.

Met betrekking tot de vraag of een vordering tot het verschaffen van genot kan kwalificeren als steunvordering lijkt de Hoge Raad een onderscheid te maken tussen de situatie dat de huurder bij de faillissementsaanvraag “in het genot” is van het gehuurde, en de situatie dat hij dat niet (volledig) is.

Zit een huurder ten tijde van de faillissementsaanvraag in het gehuurde, dan heeft de huurder ook geen vordering die hij in het faillissement ter verificatie kan indienen, en kan zijn vordering dus ook niet dienen als steunvordering.

Heeft de huurder op het moment van de faillissementsaanvraag niet het (volledige) genot van het gehuurde (bijvoorbeeld omdat hem de toegang tot het gehuurde is ontzegd, of omdat het gehuurde door brand teniet is gegaan) dan heeft de huurder een vordering die hij desnoods – namelijk in het geval de curator besluit geen verdere uitvoering te geven aan de huurovereenkomst – ter verificatie in het faillissement kan indienen, en die derhalve ook als steunvordering kan dienen bij de faillissementsaanvraag.

Related news

14.08.2020 NL law
Provisional rental discounts in times of COVID-19

Short Reads - Recent interim injunctions indicate that the corona crisis can, in principle, be an unforeseen circumstance that may be a reason to amend a commercial lease agreement. If the parties are unwilling to amend the lease together, the court may amend the lease for them; recent interim injunctions cautiously indicate which circumstances are relevant, and how the lease can be amended by the court.

Read more

10.08.2020 NL law
ISDA kondigt publicatie van Adjusted RFRs, wijziging van de 2006 Definitions en IBOR Fallback Protocol aan

Short Reads - In twee in juli verschenen persberichten kondigt ISDA (i) de aanvang van de berekening en publicatie door Bloomberg van zogenaamde 'Fallback Rates' voor een aantal bestaande IBORs en (ii) de voorgenomen publicatie door ISDA van gewijzigde 'rate options' in de 2006 Definitions en het langverwachte IBOR Fallback Protocol aan.

Read more

14.08.2020 NL law
Voorlopige huurkortingen in coronatijd

Short Reads - Uit recente kortgedinguitspraken volgt dat de coronacrisis in beginsel een onvoorziene omstandigheid is die aanleiding kan zijn om een commerciële huurovereenkomst te wijzigen. Als partijen daar samen niet uitkomen, dan kan de rechter worden verzocht om de huurovereenkomst te wijzigen. Uit recente kortgedinguitspraken kan voorzichtig worden afgeleid welke omstandigheden daarbij relevant zijn en hoe de huurovereenkomst kan worden gewijzigd.

Read more

10.08.2020 NL law
Het NOW register: openbaarmaking van gegevens van ontvangers van de NOW-subsidie

Short Reads - Het UWV heeft op verzoek van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een register gepubliceerd met informatie over werkgevers die de NOW-1 subsidie hebben ontvangen. De publicatie van dit register komt niet geheel als een verrassing. De NOW-1 bevat immers een bijzondere bepaling over openbaarmaking van de desbetreffende gegevens.

Read more

10.08.2020 NL law
Geelgroen huis in Den Helder in ernstige mate in strijd met de redelijke eisen van welstand

Short Reads - In de gemeentelijke welstandsnota staan criteria waaraan het uiterlijk van bestaande en nieuw te bouwen woningen dienen te voldoen: de redelijke eisen van welstand. Voor bestaande woningen geldt dat zij niet in ernstige mate in strijd mogen zijn met deze eisen. Welstandsexcessen zijn met andere woorden uitgesloten. In de uitspraak van de Afdeling van 15 juli 2020 was de vraag aan de orde of een geelgroen geverfde woning in Den Helder terecht als een dergelijk welstandsexces is aangemerkt.

Read more

05.08.2020 NL law
ACM is verplicht om het besluit waarin zij afziet tot oplegging van een boete te publiceren

Short Reads - De Instellingswet Autoriteit Consument en Markt (Instellingswet ACM) verplicht de ACM om een besluit waarbij een ernstige overtreding (zoals overtreding van het kartelverbod) is geconstateerd, maar waarbij is afgezien van het opleggen van een boete toch openbaar te maken. Een dergelijk besluit beschouwt het CBb als een beschikking tot het opleggen van een bestuurlijke sanctie in de zin van artikel 12v van de Instellingswet ACM. Dat oordeelt het CBb in haar uitspraak van 18 februari 2020 (ECLI:NL:CBB:2020:92).

Read more