Short Reads

Parkeergegevens moeten door commerciële parkeerbetaalbedrijven aan Belastingdienst worden verstrekt

Parkeergegevens moeten door commerciële parkeerbetaalbedrijven aan Be

Parkeergegevens moeten door commerciële parkeerbetaalbedrijven aan Belastingdienst worden verstrekt

22.08.2014 NL law

Gewone parkeermeters verdwijnen de laatste jaren langzaam uit het Nederlandse straatbeeld. Inmiddels lijken we te zijn aanbeland bij Parking 2.0: via SMS, internet, smartphone of via een app kan simpelweg tot op de minuut betaald worden. Hiervoor moet de gebruiker wel zijn of haar kenteken invoeren. 

Uit deze kentekeninformatie in combinatie met de verblijfsduur kan veel interessante informatie worden afgeleid. De Belastingdienst is dan ook zeer geïnteresseerd in deze gegevens en richtte zich daarom eind december 2012 tot SMS Parking, een parkinguitbater actief in diverse grote Nederlandse gemeenten. Op grond van artikel 53 van de Algemene wet inzake rijksbelastingen (“AWR“) verzoekt de Belastingdienst SMS Parking om alle parkeergegevens – bestaande uit kenteken, datum, plaats, locatie en tijd – van alle klanten van SMS Parking te verstrekken. De Belastingdienst wil deze gegevens gebruiken om diverse belastingen te heffen. De Belastingdienst zal de kentekens filteren op fiscale relevantie en zal pas als er een ‘hit’ in het systeem is, de persoon behorende bij het kenteken identificeren.

De Belastingdienst legt een soortgelijk verzoek neer bij diverse andere parkeeruitbaters, die hier allen aan voldoen. SMS Parking weigert aan het verzoek mee te werken. Zij meent dat het verzoek niet proportioneel is en een schending van de privacy van haar klanten oplevert. Ook kan de Belastingdienst deze gegevens op een andere manier, bijvoorbeeld via het maken van digitale foto’s, verkrijgen. De Belastingdienst start vervolgens een kort geding om afgifte van de gegevens af te dwingen. De voorzieningenrechter volgt echter SMS Parking in haar verweer: het parkeergedrag van de klanten is privacygevoelige informatie, nu dit veel over hun persoonlijke gedrag zegt. Het ongelimiteerde verzoek van de Belastingdienst vormt een inbreuk de privacy van de klanten die niet in verhouding met het door de Belastingdienst nagestreefde doel staat. SMS Parking hoeft de klantgegevens dan ook niet aan de Belastingdienst te verstrekken.

In hoger beroep houdt dit oordeel geen stand. Het ruime verzoek van de Belastingdienst is volgens de rechter gerechtvaardigd om het economisch welzijn in Nederland te waarborgen. Wel dient de Belastingdienst zich aan de eisen van proportionaliteit en subsidiariteit te houden. Het is daarbij volgens de rechter niet van belang dat de Belastingdienst nog niet weet of de inlichtingen relevant zijn voor de belastingheffing bij een bepaalde belastingplichtige. Het feit dat het gaat om een ruim verzoek om gegevens uit een omvangrijk databestand betekent evenmin dat het verzoek per definitie niet proportioneel zou zijn. Het gaat in het concrete geval om een controle van meer dan 3 miljoen voertuigen. De parkeeruitbaters worden volgens de rechter niet verzocht om de persoonlijke gegevens van de klanten te verstrekken, maar slechts het kenteken. Gelet hierop meent de rechter dat dit fiscale controlemiddel als proportioneel is aan te duiden.

Dit oordeel in hoger beroep lijkt op meerdere punten wel erg kort door de bocht. Allereerst is de conclusie dat geen persoonlijke gegevens door SMS Parking hoeven te worden verstrekt, bevreemdend. Het is immers duidelijk dat de Belastingdienst zeer eenvoudig de identiteit behorende bij het specifieke kenteken kan achterhalen. Ook lijkt het ruime verzoek haaks te staan op een belangrijk uitgangspunt van onze privacywetgeving: persoonsgegevens mogen alleen worden verwerkt als zij voor de doeleinden waarvoor zij worden verzameld, toereikend, ter zake dienend en niet bovenmatig zijn (art. 11 Wet bescherming persoonsgegevens, “Wbp“). Tot slot wordt door de rechter wel erg gemakkelijk aangenomen dat aan het vereiste van doelbinding (persoonsgegevens mogen alleen worden verzameld voor welbepaalde, uitdrukkelijk omschreven en gerechtvaardigde doeleinden, zie art. 7 Wbp) wordt voldaan.

Het beroep op het subsidiariteitsbeginsel, dat kort gezegd erop neer komt dat indien er een mogelijkheid is om de gegevens te verkrijgen waarbij minder inbreuk op de privacy van de betrokkenen wordt gemaakt, baat SMS Parking evenmin. SMS Parking had onder meer voorgesteld dat de Belastingdienst de kentekens ook zelf kon fotograferen. Volgens de rechter is dit echter niet minder inbreukmakend voor de privacy van de burgers en daarbij aanzienlijk arbeidsintensiever. SMS Parking had daarnaast nog aangeboden om een voorselectie te maken voor de Belastingdienst. Daar maakt de rechter meteen korte metten mee: dit zou de privacy van een groot aantal burgers kunnen aantasten, te meer nu SMS Parking als commerciële partij niet aan dezelfde spelregels is gebonden als een overheidspartij. De slotsom is dan ook dat SMS Parking geen gerechtvaardigd belang heeft om de afgifte van de gegevens te weigeren en tot verstrekking van de gegevens dient over te gaan. SMS Parking heeft tijdens de procedure aangegeven dat indien het Hof beslist dat tot verstrekking moet worden overgegaan, zij dit zal doen. Een cassatieberoep is dan ook niet te verwachten. Privacytechnisch gezien is dit jammer, nu ook de privacytoezichthouder, het College bescherming persoonsgegevens, zich in de loop van de procedure niet heeft laten verleiden tot het afgeven van een informele zienswijze. Het is derhalve afwachten of in een toekomstige nieuwe procedure wellicht anders over de invulling van de proportionaliteitstoets zal worden geoordeeld.

Related news

22.07.2021 NL law
Towards a European legal framework for the development and use of Artificial Intelligence

Short Reads - Back in 2014, Stephen Hawking said, “The development of full artificial intelligence could spell the end of the human race.” Although the use of artificial intelligence is nothing new and dates back to Alan Turing (the godfather of computational theory), prominent researchers – along with Stephen Hawking – have expressed their concerns about the unregulated use of AI systems and their impact on society as we know it.

Read more

19.07.2021 BE law
One year of Schrems II: a state of affairs for international data transfers

Articles - International data transfers have been the subject of intense debates ever since the Court of Justice issued its landmark judgement of Schrems I, on 6 October 2015. The intensity of the debate was further reinforced since the Schrems II decision one year ago, on 16 July 2020. The decision annulled the U.S. Privacy Shield and severely tightened the rules on the use of standard contractual clauses (“SCCs”).

Read more

19.07.2021 NL law
Beginselplicht tot handhaving bij bestuurlijke boetes?

Short Reads - In de uitspraak van 30 juni 2021 oordeelt de Afdeling Bestuursrechtspraak dat de beginselplicht tot handhaving niet geldt voor de bestuurlijke boete geregeld in de Wet bescherming persoonsgegevens. Uit de redenen die de Afdeling hiervoor benoemt lijkt te volgen dat de beginselplicht tot handhaving nooit heeft te gelden bij bestuurlijke boetes. In dit blog bespreken wij de uitspraak van de Afdeling en gaan wij nader in op de beginselplicht tot handhaving.

Read more

16.07.2021 NL law
Wetsvoorstel Implementatiewet registratie uiteindelijk belanghebbenden van trusts en soortgelijke juridische constructies ingediend

Short Reads - Op 23 april 2021 is het wetsvoorstel Implementatiewet registratie uiteindelijk belanghebbenden van trusts en soortgelijke juridische constructies samen met de memorie van toelichting ingediend bij de Tweede Kamer. Het wetsvoorstel vloeit voort uit de gewijzigde vierde Europese anti-witwasrichtlijn. Het doel van de richtlijn is het voorkomen van het gebruik van het financiële stelsel voor het witwassen van geld en terrorismefinanciering.

Read more