Short Reads

Belangrijke ontwikkeling voor mobiliteit in Nederland: Mobility as a Service ('MaaS') pilots gaan van start

Belangrijke ontwikkeling voor mobiliteit in Nederland: Mobility as a

Belangrijke ontwikkeling voor mobiliteit in Nederland: Mobility as a Service ('MaaS') pilots gaan van start

06.07.2018 NL law

Digitalisering heeft in vrijwel alle sectoren van de economie grote impact gehad, maar binnen de mobiliteitssector is die impact tot nog toe relatief beperkt. Als het aan de Nederlandse overheid ligt, zal daar verandering in komen. In een brief van 25 juni 2018 hebben de Minister en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat de Voorzitter van de Tweede Kamer geïnformeerd over de inzet van het ministerie op MaaS.

In samenwerking met verschillende decentrale overheden, MaaS-aanbieders en vervoerders wil het ministerie de komende tijd ervaring opdoen met MaaS om te bezien hoe dat concept van invloed kan zijn op de Nederlandse mobiliteitssector.

Wat is MaaS?

In een marktconsultatieronde die het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat eind 2017 organiseerde, werd MaaS omschreven als "het aanbod van multimodale, (vraag gestuurde) mobiliteitsdiensten, waarbij op maat gemaakte reismogelijkheden via een digitaal platform (bijvoorbeeld een app) met real-time informatie aan klanten worden aangeboden, inclusief betaling en afhandeling van transacties." Een geïntegreerde mobiliteitsdienst, dus, waarbij de klant via één platform zijn volledige reis van A naar B kan plannen, boeken en betalen, terwijl rekening wordt gehouden met de persoonlijke (reis)voorkeuren van de klant. Een prachtig concept dat bovendien goed past in recente maatschappelijke ontwikkelingen waarbij bezit steeds minder belangrijk wordt, omdat 'delen' dankzij technologische ontwikkelingen een reële optie is geworden.

Waarom is MaaS tot nog toe moeilijk van de grond gekomen?

Om MaaS te laten werken moeten in principe alle beschikbare vervoersmiddelen-, plannings- en beschikbaarheidsdata (inclusief data over kosten) gedeeld en aan elkaar gerelateerd worden. Het delen van informatie is dus cruciaal voor het succes van MaaS. En: "There's the rub." Het is voor veel (vervoers)bedrijven lastig gebleken om afspraken te maken over het delen van data. Dit wordt enerzijds veroorzaakt door gepercipieerde knelpunten die zouden voortvloeien uit wet- en regelgeving en anderzijds door een zekere weerwil binnen de mobiliteitssector zelf. Het delen van data biedt immers inzicht in de bedrijfsvoering en dat kan een negatieve invloed hebben op de positie in een aanbesteding, aldus de Minister en de Staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat.

Wat gaat de overheid doen om MaaS te faciliteren?

Hiervoor kwam de wet- en regelgeving al ter sprake. In het Regeerakkoord is aangekondigd dat de regering zal inzetten op een aanpassing van wet- en regelgeving zodat vervoer- en taxibedrijven flexibel en vraaggericht vervoer kunnen aanbieden. Ook is aangekondigd dat decentrale overheden die met MaaS willen experimenteren, daarvoor de ruimte zullen krijgen. In dat kader is een ontwerp voor een algemene maatregel van bestuur ter consultatie aangeboden geweest waarmee aan de Minister van Infrastructuur en Waterstaat een wettelijke grondslag wordt geboden om vrijstelling te verlenen van het bij of krachtens het Besluit personenvervoer 2000 ('Bp 2000') bepaalde. Uit de reacties op het ontwerp blijkt dat verschillende marktpartijen positief hebben gereageerd op de voorgenomen vrijstellingsmogelijkheid vanuit het oogpunt van de ontwikkeling van nieuwe (multimodale) mobiliteitsconcepten.

Met betrekking tot overheidsinformatie is in het Regeerakkoord aangekondigd dat overheidsinformatie over verkeer zo veel als mogelijk via open data beschikbaar wordt gesteld voor voertuigen, apps en reisplanners. Natuurlijk dient hierbij ieders privacy te worden gewaarborgd, waarbij de Algemene Verordening Gegevensbescherming als uitgangspunt zal dienen (zie ook het Stibbe-blog en de Stibbe-FAQ over deze verordening). Hieraan gerelateerd is dat uit een marktconsultatie eind 2017 is gebleken dat marktpartijen het erover eens zijn dat de overheid een rol heeft bij het tot stand (laten) komen van data-uitwisseling. De overheid wil zich van die rol kwijten door het zetten van standaarden voor gegevensuitwisseling (via zogenaamde koppelvlakken en Application Programming Interfaces (API's)).

MaaS-experimenten

Sinds medio 2016 is het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat in gesprek met decentrale overheden en marktpartijen om MaaS-experimenten van de grond te krijgen. Inmiddels is besloten tot cofinanciering van zeven MaaS-pilots. Zo zal er – bijvoorbeeld – worden geëxperimenteerd met MaaS om de bereikbaarheid van 'Rotterdam-The Hague Airport' te vergroten en om de drukte op de snelwegen rondom Amsterdam te verminderen (zie voor meer uitgebreide informatie over de pilots: de bijlage bij de reeds vermelde brief d.d. 25 juni 2018 en deze website). De decentrale overheden en de landelijke overheid zullen hiervoor een maximumbedrag van € 20 miljoen beschikbaar stellen. Definitieve afspraken tussen het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en de betreffende decentrale overheden over de bekostiging, de planning en de aanbesteding worden naar verwachting voor medio september 2018 vastgelegd.

Op korte termijn zullen geïnteresseerde partijen zich kunnen aanmelden voor de pre-competitieve fase. Hierin kunnen zij hun MaaS-expertise toelichten, hun ideeën voor de toekomst uiteenzetten en input leveren op conceptaanbestedingsdocumenten. Partijen kunnen elkaar in deze periode beter leren kennen en eventueel tot consortiumvorming komen. In een tweede fase zullen op basis van aan te besteden raamovereenkomsten bedrijven en/of consortia worden geselecteerd om de pilots daadwerkelijk uit te voeren.

Aandachtspunten voor de praktijk

De financiering van de MaaS-pilots zal plaatsvinden samen met de decentrale overheden. Voor inschrijvers op de aan te besteden MaaS-pilots is van belang of deze cofinanciering een subsidie is in de zin van de Algemene wet bestuursrecht. Als dat het geval is, dan moeten de betrokken overheden zorgen voor een adequate wettelijke grondslag. Het kan ook zo zijn dat de financiële bijdrage geen subsidie is omdat deze een vergoeding vormt voor aan de overheden geleverde diensten. Dan is het voor de inschrijvers wel van belang om na te gaan welke afspraken de overheden onderling hebben gemaakt. Bijvoorbeeld of één overheid garandeert dat de andere overheden ook betalen en of er één penvoerder is.

Een ander aandachtspunt is dat de wetswijzigingen die in het Regeerakkoord zijn aangekondigd mogelijk nodig zijn voor de succesvolle uitvoering van de aan te besteden raamovereenkomsten. Het delen van informatie is immers cruciaal voor het succes van MaaS. Wij zijn dan ook benieuwd of de wetswijzigingen die de regering heeft aangekondigd voorstellen zullen bevatten waarbij partijen verplicht worden om informatie te delen en, zo ja, hoeveel en in welke vorm?

Wij geven de regering verder in overweging om te bezien of de betrokken wetten 'experimenteer- of innovatiebepalingen' kennen die zouden kunnen worden gebruikt. Artikel 3 van de Wet personenvervoer 2000 ('Wp 2000') bevat bijvoorbeeld een dergelijke bepaling: ten behoeve van experimenten met openbaar vervoer kan voor een periode van ten hoogste zes jaar bij algemene maatregel van bestuur worden afgeweken van enkele bepalingen van de Wp 2000. Ook kan de regering bezien of meer van zulke bepalingen aan bestaande regelgeving kunnen worden toegevoegd. Het voorgestelde artikel 9b van het Bp 2000 dat de Minister van Infrastructuur en Waterstaat de bevoegdheid zal geven om vrijstellingen van het Bp 2000 te verlenen, vormt wat dat betreft een goed begin.

In een dichtbevolkt land als Nederland met een grote verkeersintensiteit kunnen wij de ambitie om te zoeken naar innovatieve oplossingen voor de mobiliteitsuitdagingen waarvoor wij ons gesteld zien alleen maar toejuichen en wij zijn benieuwd naar het resultaat van de aanbestedingen. Daar waar wetten in de weg staan aan het succes van MaaS zouden wij kunnen nadenken over Law as a Service: "LaaS voor MaaS".

Team

Related news

07.11.2019 NL law
Symposium 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations

Seminar - Stibbe is organising a symposium in Amsterdam on Thursday 7 November entitled 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations'. During this symposium, Stibbe lawyer Tijn Kortmann and Prof. Pieter van Vollenhoven, alongside other experts,  will speak about the compensation fund which, according to van Vollenhoven, injured parties should be able to call upon if a decision by the government turns out to be too drastic.

Read more

14.10.2019 NL law
Kamerdebat over digitalisering van de overheid: aandacht voor bescherming burger vereist

Short Reads - Op 24 september 2019 zijn er vier moties in stemming gebracht én aangenomen door de Tweede Kamer. De moties hebben als gemeenschappelijke deler dat ze in het teken staan van de steeds groter wordende digitalisering bij de overheid. Het achterliggende doel van de moties is dat de burger voldoende beschermd moet worden tegen deze digitalisering.

Read more

15.10.2019 NL law
Een nieuwe uittredingsregeling voor gemeenschappelijke regelingen

Short Reads - Op 26 augustus 2019 is de internetconsultatie gestart van een wetsvoorstel dat de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) wijzigt. Het wetsvoorstel heeft als doel de democratische legitimiteit van gemeenschappelijke regelingen te versterken. In een eerder bericht gingen wij al in op eerdere initiatieven om de Wgr te wijzigen en op de in het wetsvoorstel voorgestelde maatregelen, waarbij zeggenschap over de begroting werd uitgelicht

Read more

08.10.2019 NL law
Annotatie bij ABRvS 26 juni 2019, waarin de Afdeling een vereniging als belanghebbende aanmerkt

Short Reads - Op 26 juni 2019 heeft de Afdeling twee uitspraken gedaan over de vraag of een vereniging die opkomt voor werknemers als belanghebbende als in artikel 1:2, derde lid, Awb kan worden aangemerkt. De Afdeling oordeelde dat medewerkers in beginsel niet als belanghebbende kunnen worden aangemerkt. Maar in tegenstelling tot de rechtbanken van Amsterdam en Limburg, oordeelde de Afdeling ook dat een uitzondering hierop kan worden gemaakt. 

Read more

15.10.2019 BE law
Avis du Maître architecte et organisation d’une réunion de projet. De nouvelles étapes préalables à la demande de permis d’urbanisme.

Articles - Une des nouveautés de la réforme du CoBAT adoptée le 30 novembre 2017, publiée au Moniteur belge le 20 avril 2018 et entrée en vigueur le 1er septembre 2019 (pour ce qui concerne les demandes de permis d’urbanisme) porte sur la création de deux nouvelles étapes préalables à l’introduction d’une demande de permis d’urbanisme : l’obtention de l’avis du Maître architecte, d’une part, et l’organisation d’une réunion de projet, d’autre part. 

Read more

08.10.2019 NL law
De Afdeling herhaalt haar jurisprudentie: bij een 'verdachte' rechtspersoon komt het zwijgrecht in beginsel alleen toe aan de bestuurders van die rechtspersoon

Articles - De uitspraak van 21 augustus 2019 (ECLI:NL:RVS:2019:2801) betreft werknemers van een asbestverwijderingsbedrijf die bezig zijn met werkzaamheden in een pand. Na een melding van het asbestverwijderingsbedrijf zelf, vindt een inspectie plaats. Na een gesprek met de werknemers constateert de inspecteur dat sloopwerkzaamheden worden verricht, terwijl er in het pand asbesthoudende materialen zijn die nog niet zijn verwijderd. Het bedrijf krijgt om die reden een boete op grond van artikel 4.48a lid 1 Arbobesluit.

Read more

Our website uses functional cookies for the functioning of the website and analytic cookies that enable us to generate aggregated visitor data. We also use other cookies, such as third party tracking cookies - please indicate whether you agree to the use of these other cookies:

Privacy – en cookieverklaring