Short Reads

De harmonisering van milieuzones

De harmonisering van milieuzones

De harmonisering van milieuzones

20.04.2018

Een dik jaar geleden schreven wij hier op het Stibbeblog over de eerste uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State over een milieuzone (Afdeling bestuursrechtspraak laat de Utrechtse milieuzone in stand). Wij voorspelden toen 388 verschillende milieuzones in Nederland. Ook de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat erkende dat gevaar en schreef in een kamerbrief van 5 april 2018 over de harmonisering van milieuzones. Wij staan daar in dit blog kort bij stil.

Terugblik naar 2017: wat oordeelde de Afdeling?

We starten met een korte terugblik naar 2017: in dat jaar is een aantal partijen tegen de Utrechtse milieuzone opgekomen. Zij betoogden (onder andere) dat de milieuzone niet op regionaal, maar op nationaal niveau vastgesteld had moeten worden.

De Afdeling maakt hiermee korte metten door te verwijzen naar de bepalingen uit de Wegenverkeerswet, op grond waarvan het college kan besluiten tot het ophangen van de verkeersborden waarmee de milieuzone wordt geregeld. De Afdeling gaat verder niet in op het onderliggende bezwaar: strijd met het gelijkheidsbeginsel.

Die strijd kan er volgens ons wel zijn doordat een verkeersbesluit als het voorliggende op een regionaal niveau wordt genomen in plaats van op nationaal niveau, daardoor kunnen immers overal in Nederland van elkaar verschillende situaties ontstaan, zonder dat daarvoor een rechtvaardiging bestaat.

388 verschillende milieuzones in Nederland?

Naar aanleiding van deze Afdelingsuitspraak voorspelden wij 388 verschillende milieuzones in Nederland. Iedere gemeente is immers bevoegd voor haar grondgebied een andersluidende milieuzone in te stellen. In de praktijk is dat voor een aantal gemeentes ook gebeurd.

De verschillende milieuzones, in verschillende steden, leveren uiteraard verwarring bij chauffeurs op. Belangrijker is dat deze onderlinge verschillen in strijd kunnen zijn met het gelijkheidsbeginsel. Op deze manier worden gelijke gevallen, in dit geval personen- en bestelauto’s, op ongelijke wijze behandeld. Zij mogen immers de ene (milieu)zone wel betreden en de andere niet. Deze ongelijke behandeling van gelijke gevallen moet kunnen worden gerechtvaardigd en daartoe in elk geval goed worden onderbouwd.

Kamerbrief 5 april 2018

Ruim een jaar later heeft de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat in de transitie naar schone mobiliteit aanleiding gezien om een begin te maken met de harmonisering van het stelsel van milieuzones. Zij nodigt daartoe de gemeentebestuurders en VNG uit om daarover aan tafel te gaan en voor de zomer van 2018 tot concrete afspraken te komen. Daarbij is de wens gebruik te maken van de kennis en ervaringen van buurlanden en specifiek aandacht te besteden aan de handhaving. Daarnaast wil zij tot afspraken komen over hoe om te gaan met specifieke gevallen, zoals oldtimers, campers en invalidenvoertuigen.

Daarbij merkt de staatssecretaris al wel op dat het de bevoegdheid van de gemeente blijft om te bepalen of en waar een milieuzone wordt ingevoerd en in hoeverre deze proportioneel is als maatregel om luchtkwaliteit te verbeteren. Dat betekent dat een milieuzone nog steeds niet op rijksniveau geregeld zal worden. Zoals al aangekondigd in het regeerakkoord wil de staatssecretaris met betrekking tot personenauto's wel tot één systeem met eenduidige categorieën komen, zodat chauffeurs in elke gemeente de regels snappen.

Gulden middenweg

Op deze manier heeft de staatssecretaris volgens ons een vooralsnog goede middenweg gevonden door enerzijds de mogelijk te bieden voor lokaal maatwerk, maar anderzijds wel kritisch te blijven op gelijkheid.

Over de nadelen van uiteenlopende gemeentelijke regelingen en de verhouding tussen centrale en decentrale regelgeving schreef Tom Barkhuysen eerder een Vooraf in het NJB. Daarin bepleitte hij dat de rijkswetgever nog beter moet bedenken op welke terreinen gemeenten wel en niet eigen regelgeving of beleid mogen vaststellen. Daarnaast betoogde hij dat op gemeentelijk niveau daar waar er ruimte is voor eigen (beleids)regelgeving rekening gehouden moet worden met de externe effecten en de verhouding met de aanpak in andere gemeenten.

In de manier waarop de staatssecretaris nu de harmonisering van de milieuzones aanpakt blijkt dat zij zich voor dit moment voldoende rekenschap heeft gegeven van de problematiek die vergaande decentralisatie met zich brengt.

Team

Related news

10.10.2018 NL law
Ongevraagd advies Raad van State: normering van geautomatiseerde overheidsbesluitvorming

Short Reads - Op 31 augustus 2018 heeft de Afdeling advisering van de Raad van State (hierna: "Afdeling advisering") een 'Ongevraagd advies over de effecten van de digitalisering voor de rechtsstatelijke verhoudingen' betreffende de positie en de bescherming van de burger tegen een "iOverheid" uitgebracht. Het gebeurt niet vaak dat de Afdeling advisering zo een ongevraagd advies uitbrengt. Dit onderstreept het belang van de voortdurend in ontwikkeling zijnde technologie en digitalisering in relatie tot de verhouding tussen de overheid en de maatschappij.

Read more

15.10.2018 BE law
Gestion et traçabilité des terres en Wallonie. Nouvel arrêté du gouvernement.

Articles - Dans la continuité de l'adoption, le 1er mars 2018, du décret relatif à la gestion et à l'assainissement des sols, le Gouvernement wallon a mis en place un certain nombre de mesures relatives à la gestion et à la traçabilité des terres en Wallonie. Ces mesures entreront en vigueur le 1er novembre 2019 (et partiellement le 1er septembre 2018).

Read more

08.10.2018 NL law
Een nieuw VN-verdrag met al bestaande verplichtingen over mensenrechten en bedrijfsleven?

Short Reads - Na een langdurig onderhandelingsproces is op 19 juni 2018 een eerste conceptversie van een  VN-verdrag over mensenrechten en bedrijfsleven bekendgemaakt. Dit verdrag staat in het teken van een nieuwe benadering van de relatie tussen de plicht van Staten om mensenrechten te beschermen en de verantwoordelijkheid van bedrijven om specifiek ten aanzien van mensenrechten maatschappelijk verantwoord te ondernemen. Vraag is echter of er juridisch veel nieuws onder de zon is.

Read more

Our website uses cookies: third party analytics cookies to best adapt our website to your needs & cookies to enable social media functionalities. For more information on the use of cookies, please check our Privacy and Cookie Policy. Please note that you can change your cookie opt-ins at any time via your browser settings.

Privacy – en cookieverklaring