Short Reads

Afdeling bestuursrechtspraak gaat om: bestuursorgaan draait op voor proceskosten in hoger beroep als rechtbank faalt

Afdeling bestuursrechtspraak gaat om: bestuursorgaan draait op voor p

Afdeling bestuursrechtspraak gaat om: bestuursorgaan draait op voor proceskosten in hoger beroep als rechtbank faalt

11.04.2018 NL law

In een uitspraak van 4 april 2018 oordeelt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, anders dan voorheen, dat een proceskostenveroordeling van het bestuursorgaan ook mogelijk is als het hoger beroep slaagt terwijl het bestreden besluit rechtmatig is.

In een uitspraak van 4 april 2018 oordeelt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, anders dan voorheen, dat een proceskostenveroordeling van het bestuursorgaan ook mogelijk is als het hoger beroep slaagt terwijl het bestreden besluit rechtmatig is.

Wanneer het beroep tegen een besluit slaagt en het bestreden besluit wordt vernietigd, dan wordt het bestuursorgaan in de kosten veroordeeld. In hoger beroep staat echter niet het bestreden besluit centraal, maar de uitspraak van de rechtbank. Wie draait in hoger beroep op voor de proceskosten wanneer het hoger beroep slaagt vanwege een gebrek in de uitspraak van de rechtbank, terwijl het besluit van het bestuursorgaan uiteindelijk toch in stand blijft?

De lijn van de Afdeling tot nu toe

Door de Afdeling werd tot nu toe bij de toepassing van artikel 8:75 Awb als regel het uiteindelijke oordeel over de rechtmatigheid van het bestreden besluit bepalend geacht voor het antwoord op de vraag of een proceskostenveroordeling ten laste van het bestuursorgaan moet worden uitgesproken. Is enkel sprake van een onjuist oordeel van de rechtbank, maar is het bestreden besluit rechtmatig, dan blijft een kostenveroordeling achterwege (vergelijk ABRvS 20 september 1999, ECLI:NL:RVS:1999:ZF3904, JB 1999/271). Deze benadering is in de literatuur wel bekritiseerd.

De andere hoogste bestuursrechters

In de rechtspraak van de andere hoogste bestuursrechters wordt een andere koers gevaren. In die rechtspraak is niet bepalend of het bestreden besluit in rechte standhoudt, maar of een rechtsmiddel tegen de uitspraak van de rechtbank met succes is ingesteld, ongeacht of het bestuursorgaan debet is aan het gebrek in de rechtbankuitspraak (bijvoorbeeld HR 13 januari 2012, ECLI:NL:HR:2012:BV0659; CRvB 6 februari 1996, ECLI:NL:CRVB:1996:ZB5921, AB 1996/127).

De Afdeling gaat om

De Afdeling heeft zich in de uitspraak van 4 april 2018 vanuit rechtseenheidsoogpunt bij de lijn van de andere hoogste bestuursrechters aangesloten. Dit betekent dat in geval het hoger beroep slaagt, de kosten van dit beroep in beginsel voor risico van het bestuursorgaan komen, ook als het door het bestuursorgaan genomen besluit rechtmatig wordt bevonden. Deze koerswijziging kan worden toegejuicht: het kan niet zo zijn dat de appellant die met succes hoger beroep instelt, desondanks niet zijn proceskosten vergoed krijgt.

Proceskostenveroordeling van de Staat?

Het is op dit moment alleen mogelijk de proceskostenveroordeling uit te spreken jegens het verwerende bestuursorgaan. Dit betekent dat het bestuursorgaan opdraait voor het falen van de rechtbank die als organisatie deel uitmaakt van de Staat. In de literatuur wordt soms betoogd dat de proceskosten voor rekening van de Staat zouden moeten komen. De Afdeling overweegt dat artikel 8:75 Awb in zijn huidige vorm  daarvoor niet de mogelijkheid geeft. Indien de wetgever het onwenselijk zou vinden dat het bestuursorgaan in de proceskosten wordt veroordeeld, ligt het op diens weg de wet aan te passen, aldus de Afdeling.

Team

Related news

09.08.2022 NL law
Het initiatiefvoorstel Wet verantwoord en duurzaam internationaal ondernemen in internationale context

Articles - Internationaal maatschappelijk ondernemen, in het bijzonder door corporate sustainability due diligence, staat hoog op de (internationale) agenda. In het voetspoor van enkele andere landen in Europa is in Nederland een voorstel gedaan voor een wettelijk raamwerk dat niet op specifieke hoogrisicosectoren van toepassing is, maar op een veel grotere groep ondernemingen.

Read more

27.07.2022 NL law
Actualiteiten Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (IMVO) 

Short Reads - De aandacht voor (Internationaal) Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (“(I)MVO”) en Environmental, Social and Governance factoren (“ESG”) en verantwoording daarover blijft onverminderd groot. Wij zien op nationaal en Europees niveau tal van ontwikkelingen, zoals de publicatie van het voorstel voor een Europese Corporate Sustainability Due Diligence richtlijn. Wij stippen enkele Europese en nationale initiatieven aan. 

Read more

09.08.2022 NL law
Bouwen en stikstofdepositie anno 2022: een (on)mogelijke opgave?

Articles - De stikstofproblematiek houdt de gemoederen sinds de PAS-uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (“Afdeling”) al geruime tijd bezig. In onze eerdere artikelen in voorgaande jaren schetsten wij de stand van zaken op dat moment. Omdat de ontwikkelingen sindsdien niet zijn uitgebleven – integendeel – bestaat alle aanleiding voor een update.

Read more

04.08.2022 NL law
Meer maatwerk bij ontvankelijkheidsbeslissingen

Short Reads - Na een blog uit 2020 heb ik de afgelopen periode enkele uitspraken gesignaleerd die lijken te wijzen op een soepelere omgang van de bestuursrechter met termijnoverschrijdingen. Zo besteedde ik aandacht aan een uitspraak van de rechtbank Limburg, waarin persoonlijke (privé) omstandigheden een doorslaggevende rol speelden. Recent is er een tweetal verzetuitspraken van de Afdeling verschenen waarin persoonlijke omstandigheden ook beslissend waren. Waait er sinds de reflectierapporten inderdaad een nieuwe wind door de ontvankelijkheidsrechtspraak?

Read more

15.07.2022 NL law
Richtlijn (EU) 2022/362 noopt tot timmeren aan de weg voor de infrastructuurheffing in Nederland

Short Reads - Op 24 maart 2022 is Richtlijn (EU) 2022/362 in werking getreden. Richtlijn (EU) 2022/362 wijzigt verschillende richtlijnen, waaronder Richtlijn 1999/62/EG (hierna: de ‘Tolrichtlijn’). Uit overweging 11 en 13 uit de considerans bij Richtlijn (EU) 2022/362 volgt dat de richtlijn beoogt de inconsistenties in de infrastructuurheffing voor wegverkeer in de Europese Unie weg te nemen. 

Read more