Short Reads

Wet aanpak woonoverlast: de gedragsaanwijzing bij overlast

Wet aanpak woonoverlast: de gedragsaanwijzing bij overlast

Wet aanpak woonoverlast: de gedragsaanwijzing bij overlast

20.07.2017 NL law

Op 1 juli 2017 is de Wet aanpak woonoverlast in werking getreden. Met deze wet hebben gemeenten een aanvullend instrument gekregen om woonoverlast effectiever aan te pakken. Burgemeesters hebben namelijk de bevoegdheid gekregen om aan veroorzakers van woonoverlast een specifieke gedragsaanwijzing op te leggen. Deze bevoegdheid is opgenomen in artikel 151d van de Gemeentewet.

De aanpak van woonoverlast

Woonoverlast kent vele vormen. Een hond die continu blaft, omwonenden die weigeren het portiek schoon te houden, buren die laat in de nacht luidruchtige gasten over de vloer hebben. Tot 1 juli had de gemeente grofweg twee opties om dergelijke overlast aan te pakken. Ofwel het geven van een waarschuwing of wel een uithuisplaatsing of sluiten van de woning. De eerste optie werd als te licht beschouwd en de tweede te zwaar. De specifieke gedragsaanwijzing zou de aanpak van woonoverlast effectiever moeten maken.

De gedragsaanwijzing

De gedragsaanwijzing heeft de vorm van een last onder bestuursdwang of een last onder dwangsom. In de last staat beschreven dat de overlastgever een bepaalde handeling moet doen of nalaten. Deze gedragsaanwijzing kan bijvoorbeeld inhouden dat een hond moet worden gemuilkorfd, geen luide muziek mag worden gedraaid, een beperkt aantal bezoekers per dag mag worden ontvangen enzovoorts. Bij de daadwerkelijke uitoefening van bestuursdwang kan men denken aan het verwijderen van bezoekers uit de woning, het aanbrengen van geluidwerende vloerbedekking, het verwijderen van geluidsapparatuur, het inbeslagnemen van huisdieren of het verwijderen van vuilnis. De gedragsaanwijzing kan worden opgelegd aan overlastgevers in zowel huur- als koopwoningen.

De bevoegdheid tot het opleggen van een gedragsaanwijzing geldt als 'ultimum remedium'. Pas wanneer minder ingrijpende middelen, zoals een waarschuwing, een goed gesprek, buurtbemiddeling of mediation, niet hebben gewerkt kan de aanwijzing worden opgelegd. Om deze reden is in artikel 151d lid 2 bepaald dat de burgemeester slechts uitoefent "indien de ernstige en herhaaldelijke hinder redelijkerwijs niet op een andere geschikte wijze kan worden tegengegaan."

Het ultimum remedium-karakter doet er niet aan af dat in geval van ernstige overlast de aanwijzing een verbod kan inhouden om aanwezig te zijn in of bij de woning. Deze uithuisplaatsing geldt voor een periode van tien dagen en kan worden verlengd tot vier weken (artikel 151d lid 3).

Wijziging gemeentelijke verordening nodig

De burgemeester beschikt pas over de bevoegdheid om een gedragsaanwijzing te geven als dit in een gemeentelijke verordening mogelijk wordt gemaakt. De gemeenteraad kan in de verordening bepalen dat degene die een woning of een bij die woning behorend erf gebruikt, er zorg voor moet dragen dat door gedragingen in of rondom die woning of dat erf geen ernstige of herhaaldelijke hinder voor omwonenden wordt veroorzaakt. De overtreding van deze bepaling kan vervolgens worden gehandhaafd met een gedragsaanwijzing.

Door deze trapsgewijze bevoegdheidstoedeling kan rekening worden gehouden met de specifieke behoeften en omstandigheden per gemeente. De ene gemeente kan immers met een ander soort overlast worden geconfronteerd dan een andere gemeente. Zo kan de raad in de verordening een limitatieve lijst opnemen waarin staat voorgeschreven in welke situaties de burgemeester een specifieke gedragsaanwijzing mag opleggen.

In de memorie van toelichting wordt opgemerkt dat de burgemeester ook in beleidsregels een stappenplan zou kunnen opstellen waarin wordt omschreven wat wordt verstaan onder ernstige hinder en in welke gevallen actie wordt ondernomen. Dit draagt bij aan de voorzienbaarheid van het gebruik van dit nieuwe instrument.

Woonoverlast door Airbnb-verhuur

De gebiedsaanwijzing is ook geschikt om overlast door tijdelijke verhuur, bijvoorbeeld door Airbnb-verhuur, tegen te gaan. Hiertoe is het wetsvoorstel is bij amendement gewijzigd. Voorheen was het vaak lastig om overlast door toeristen aan te pakken, omdat zij vaak weer zijn vertrokken voordat de gemeente er iets aan kon doen. Artikel 151d Gemeentewet maakt het mogelijk om een gedragsaanwijzing op te leggen toegespitst op korte toeristische verhuur. De verhuurder moet ervoor zorgen dat toeristen zich gedragen. Doet de verhuurder dat niet, dan kan een verbod tot deze vorm van verhuur worden opgelegd.

Afronding

Door de introductie van de gedragsaanwijzing kan een burgemeester eerder en gerichter optreden. Wel zal bij het opleggen van een aanwijzing de gevolgen van de last niet uit het oog worden verloren. Deze gevolgen mogen voor de bewoner niet onevenredig zijn. Het instrument komt dan ook pas in beeld als andere minder ingrijpende instrumenten – zoals een waarschuwing – niet werken. De wetswijziging maakt een meer genuanceerde aanpak mogelijk en is daarmee voor gemeenten een welkome aanvulling op het handhavingspakket bij woonoverlast.

Dit blog is geschreven door Francine van Vlijmen en Annemarie Drahmann. Francine is student-stagiaire bij Stibbe en schrijft haar Masterscriptie over de behartiging van publieke belangen in de deeleconomie, waarbij zij in het bijzonder ingaat op Uber en Airbnb.

Related news

10.10.2018 NL law
Ongevraagd advies Raad van State: normering van geautomatiseerde overheidsbesluitvorming

Short Reads - Op 31 augustus 2018 heeft de Afdeling advisering van de Raad van State (hierna: "Afdeling advisering") een 'Ongevraagd advies over de effecten van de digitalisering voor de rechtsstatelijke verhoudingen' betreffende de positie en de bescherming van de burger tegen een "iOverheid" uitgebracht. Het gebeurt niet vaak dat de Afdeling advisering zo een ongevraagd advies uitbrengt. Dit onderstreept het belang van de voortdurend in ontwikkeling zijnde technologie en digitalisering in relatie tot de verhouding tussen de overheid en de maatschappij.

Read more

15.10.2018 BE law
Gestion et traçabilité des terres en Wallonie. Nouvel arrêté du gouvernement.

Articles - Dans la continuité de l'adoption, le 1er mars 2018, du décret relatif à la gestion et à l'assainissement des sols, le Gouvernement wallon a mis en place un certain nombre de mesures relatives à la gestion et à la traçabilité des terres en Wallonie. Ces mesures entreront en vigueur le 1er novembre 2019 (et partiellement le 1er septembre 2018).

Read more

08.10.2018 NL law
Een nieuw VN-verdrag met al bestaande verplichtingen over mensenrechten en bedrijfsleven?

Short Reads - Na een langdurig onderhandelingsproces is op 19 juni 2018 een eerste conceptversie van een  VN-verdrag over mensenrechten en bedrijfsleven bekendgemaakt. Dit verdrag staat in het teken van een nieuwe benadering van de relatie tussen de plicht van Staten om mensenrechten te beschermen en de verantwoordelijkheid van bedrijven om specifiek ten aanzien van mensenrechten maatschappelijk verantwoord te ondernemen. Vraag is echter of er juridisch veel nieuws onder de zon is.

Read more

Our website uses cookies: third party analytics cookies to best adapt our website to your needs & cookies to enable social media functionalities. For more information on the use of cookies, please check our Privacy and Cookie Policy. Please note that you can change your cookie opt-ins at any time via your browser settings.

Privacy – en cookieverklaring