Short Reads

De begrenzing van Natura 2000-gebieden conform de Habitat- en Vogelrichtlijn

De begrenzing van Natura 2000-gebieden conform de Habitat- en Vogelrichtlijn

De begrenzing van Natura 2000-gebieden conform de Habitat- en Vogelrichtlijn

29.02.2016 NL law

De Afdeling bestuursrechtspraak (”Afdeling”) heeft met de beoordeling van de beroepen betreffende het Natura 2000-gebied “Veluwe” op 10 februari 2016 een interessante uitspraak  gedaan inzake de begrenzing van een Natura 2000-gebied onder de Habitat- en Vogelrichtlijn. Deze uitspraak bevat een informatieve uiteenzetting van de jurisprudentie en verdient daarom signalering.

 

Algemeen uitgangspunt: beoordelingsruimte

De Staatssecretaris van Economische Zaken (”Staatssecretaris”) wees met het bestreden besluit voor het eerst het Natura 2000-gebied de Veluwe aan als Habitatrichtlijngebied. De Staatssecretaris had al eerder (op 24 maart 2000) de Veluwe aangewezen als Vogelrichtlijngebied. Met het besluit wijzigde de Staatssecretaris ook de begrenzing van het Vogelrichtlijngebied.

Appellanten formuleren beroepsgronden tegen delen van de begrenzing van het Natura 2000-gebied als Vogelrichtlijngebied dan wel als Habitatrichtlijngebied. Sommige appellanten willen het gebied ruimer hebben, anderen wensen juist weer een kleinere begrenzing.

De Afdeling begint met het uitgangspunt dat er bij de aanwijzing van een Natura 2000-gebied een zekere beoordelingsruimte is voor de vaststelling van de exacte begrenzing daarvan. Dit uitgangspunt wordt vervolgens nader uitgewerkt voor het kader van de Habitatrichtlijn en de Vogelrichtlijn. Aangezien dit twee verschillende kaders zijn, zetten wij deze kaders hierna separaat in korte bewoordingen uiteen.

De begrenzing op grond van de Habitatrichtlijn

Bij de aanwijzing van een gebied onder de Habitatrichtlijn mogen uitsluitend overwegingen van ecologische aard worden betrokken en mag (dus) geen rekening worden gehouden met economische, sociale of culturele argumenten. Ook bij de wijziging van de begrenzing van een al aangewezen gebied mag de Staatssecretaris alleen ecologische criteria  hanteren. Als een appellant aanvoert dat de Staatssecretaris een groter gebied moet aanwijzen als Habitatrichtlijngebied moet die appellant feiten en omstandigheden naar voren brengen die voor de Staatssecretaris hiertoe aanleiding zouden moeten vormen. Het beoordelingsmoment voor de ecologische waarden ten tijde van de wijziging is het moment waarop het gebied is opgenomen op de lijst van gebieden van communautair belang. Met andere woorden: de Staatssecretaris moet op het moment dat hij het gebied wijzigt nagaan of het plaatsen op de lijst berustte op een voldoende ecologische basis. Als het gebied niet op de lijst staat, kan de Staatssecretaris ten tijde van de wijziging uitgaan van de feiten en omstandigheden zoals die zijn op het moment dat hij besluit neemt.

De begrenzing op grond van de Vogelrichtlijn

De Staatssecretaris mag voor het aanwijzen of nadien wijzigen van een gebied op basis van de Vogelrichtlijn alleen ornithologische criteria hanteren. Bij een wijziging van de begrenzing staat in beginsel enkel de wijziging zelf ter discussie als het oorspronkelijke wijzigingsbesluit al onaantastbaar is. Ook hier geldt dat een appellant toch het oorspronkelijke wijzigingsbesluit ter discussie kan stellen als hij nieuwe feiten en omstandigheden aanvoert. De Staatssecretaris moet dan bekijken of die aanleiding zijn het eerdere besluit te wijzigen. De enkele mogelijkheid om aangrenzende of nabijgelegen gronden aan te merken als leef- dan wel broedgebied voor de relevante vogelsoorten vormt niet een dergelijk feit. Bij een besluit tot wijziging van de begrenzing van het gebied geldt als beoordelingsmoment het moment waarop de gronden zijn aangewezen als Vogelrichtlijngebied. Als de Staatssecretaris de gronden nog niet heeft aangewezen, mag hij uitgaan van de feiten en omstandigheden zoals die zijn op het moment dat hij besluit neemt tot wijziging van de begrenzing.

Toepassing van de geformuleerde criteria

De Afdeling heeft het hiervoor (in het kort) weergegeven kader nodig om de beroepsgronden te behandelen. Appellanten hebben verschillende beroepsgronden tegen de begrenzing van het Natura 2000-gebied geformuleerd. De behandeling leidt tot het volgende :

  • De Staatssecretaris wijst geen gebied aan als Natura 2000-gebied als dat gebied intensief recreatief wordt gebruikt. Vier stacaravans inclusief toebehoren in een bos is geen intensief recreatief gebruik;
  • Ook al neemt de verstoring van een gebied toe, dan nog kan de Staatssecretaris dat gebied aanwijzen. Dit omdat dit gebied nog steeds een bijdrage kan leveren aan de instandhoudingsdoelstellingen;
  • Het feit dat aanwijzing van een gebied leidt tot nadelige gevolgen voor het bedrijf in het gebied, kan de Staatssecretaris niet betrekken bij de aanwijzing;
  • De Staatssecretaris mag niet vanwege een beleidsmatige wens daartoe dezelfde grens voor de afbakening van een Habitat- en Vogelrichtlijngebied hanteren. Voor een Habitatrichtlijngebied gelden ecologische criteria. Voor een Vogelrichtlijngebied gelden ornithologische criteria;
  • De Staatssecretaris hoeft bij de aanwijzing van een gebied geen rekening te houden met een voorgenomen uitbreiding van een camping in een ontwerpbestemmingsplan, aangezien dit geen ecologisch criterium is.

Conclusie

Deze uitspraak biedt een mooi overzicht van de regels voor het aanwijzen en wijzigen van een Natura 2000-gebied en de begrenzing daarvan op grond van de Vogel- en Habitatrichtlijn. Ook geeft de uitspraak goed inzicht in de wijze waarop de Afdeling beroepsgronden tegen de aanwijzing toetst. Belangrijk is of de Staatssecretaris de aanwijzing goed ornithologisch (Vogelrichtlijn) of ecologisch (Habitatrichtlijn) onderbouwt.  Beroepsgronden tegen de begrenzing van een Natura 2000-gebied die geen verband houden met de ornithologische of ecologische onderbouwing, bijvoorbeeld nadelige gevolgen voor bedrijven, hebben dan ook geen kans van slagen.

Het bericht De begrenzing van Natura 2000-gebieden conform de Habitat- en Vogelrichtlijn is een bericht van www.stibbeblog.nl

 

Related news

07.11.2019 NL law
Symposium 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations

Seminar - Stibbe is organising a symposium in Amsterdam on Thursday 7 November entitled 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations'. During this symposium, Stibbe lawyer Tijn Kortmann and Prof. Pieter van Vollenhoven, alongside other experts,  will speak about the compensation fund which, according to van Vollenhoven, injured parties should be able to call upon if a decision by the government turns out to be too drastic.

Read more

18.10.2019 NL law
The European Services Directive after Appingedam

Seminar - Stibbe, together with Bureau Stedelijke Planning, is organising a seminar on 5 November on the most recent relevant case law following the Appingedam case. Three months after the final judgment, additional case law from the Council of State has been published concerning the significance of the Services Directive for branching rules and other restrictions on establishment. On 10 October, guidelines titled 'How to deal with the Services Directive in spatial retail policy' will also be published.

Read more

21.10.2019 NL law
Omgevingsvergunning – beslistermijn, inwerkingtreding en onherroepelijkheid (FAQ)

Short Reads - Voor veel activiteiten die van invloed zijn op de fysieke leefomgeving is een omgevingsvergunning nodig op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (hierna: Wabo). Bedrijven die dergelijke activiteiten willen ondernemen moeten dus een vergunning aanvragen. Het is niet altijd duidelijk welke procedure moet worden gevolgd, hoelang de procedure zal gaan duren en wanneer de vergunning gebruikt kan worden of onherroepelijk is.

Read more

15.10.2019 NL law
Een nieuwe uittredingsregeling voor gemeenschappelijke regelingen

Short Reads - Op 26 augustus 2019 is de internetconsultatie gestart van een wetsvoorstel dat de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) wijzigt. Het wetsvoorstel heeft als doel de democratische legitimiteit van gemeenschappelijke regelingen te versterken. In een eerder bericht gingen wij al in op eerdere initiatieven om de Wgr te wijzigen en op de in het wetsvoorstel voorgestelde maatregelen, waarbij zeggenschap over de begroting werd uitgelicht

Read more

18.10.2019 BE law
Grondwettelijk Hof vernietigt versoepeling landschappelijk waardevol agrarisch gebied!

Articles - De Codextrein is niet onbesproken. Reeds een aantal van de bepalingen die werden ingevoerd door de Codextrein stuitten op een ferme "njet" van het Grondwettelijk Hof. Het nieuw ingevoegde artikel 5.7.1. VCRO blijkt hetzelfde lot beschoren te zijn. Deze bepaling strekte ertoe komaf te maken met de zeer strenge (te strenge?) rechtspraak van de Raad voor Vergunningsbetwistingen en de Raad van State inzake landschappelijk waardevol agrarisch gebied (LWAG). Benieuwd naar de draagwijdte van deze bepaling en het vernietigingsarrest? Met deze blog bent u weer helemaal mee.

Read more

14.10.2019 NL law
Salinization: Do lawyers have a role?

Short Reads - Salinization has become an issue of considerable importance for present and future generations alike. Salinization of land and water is increasing worldwide due to climate change alongside poor water and land management, and the effects are becoming more visible; threats to agriculture, the environment, and drinking water.

Read more

Our website uses functional cookies for the functioning of the website and analytic cookies that enable us to generate aggregated visitor data. We also use other cookies, such as third party tracking cookies - please indicate whether you agree to the use of these other cookies:

Privacy – en cookieverklaring