Short Reads

Nieuwe gronden, argumenten en stukken na beroepstermijn; grenzen en mogelijkheden

Nieuwe gronden, argumenten en stukken na beroepstermijn; grenzen en m

Nieuwe gronden, argumenten en stukken na beroepstermijn; grenzen en mogelijkheden

07.10.2013 NL law

In een procedure kunnen partijen er om hen moverende redenen voor kiezen om nieuwe beroepsgronden, argumenten of nieuwe stukken in een laat stadium in te dienen. Uiteraard kan dit niet zonder meer. Maar wat als bijvoorbeeld in de procedure bij de rechtbank te laat stukken worden ingediend. Bestaat er dan nog een tweede kans in de hoger beroepsprocedure? Of is deze kans dan verkeken? 

Hierover gaat de uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak (“Afdeling”) van 18 september 2013 (ECLI:NL:RVS:2013:1173).

Er moet een onderscheid gemaakt worden tussen nieuwe beroepsgronden, nieuwe argumenten en nieuwe gegevens. Beroepsgronden zijn de redenen waarom een besluit zou moeten worden vernietigd; argumenten worden aangevoerd ter onderbouwing van beroepsgronden. Nieuwe beroepsgronden zijn niet meer mogelijk na het verstrijken van de beroepstermijn, of – als pro forma beroep is ingesteld – na het verstrijken van de extra termijn die gegund is om het beroep aan te vullen. Let op: als op een procedure de Crisis- en herstelwet (“Chw) van toepassing is, is pro forma beroep nooit mogelijk. De beroepsgronden moeten dan altijd binnen de beroepstermijn worden ingediend. Dit volgt uit art. 1.6 en 1.6a Chw. Nieuwe argumenten ter onderbouwing van al ingediende beroepsgronden kunnen altijd buiten de beroepstermijn worden aangevoerd, ook in procedures waarop de Chw van toepassing is (zie ABRvS 11 juni 2011,ECLI:NL:RVS:2011:BQ6838). Dit geldt ook voor het overleggen van nieuwe gegevens. De grens voor het nog kunnen aanvoeren van nieuwe argumenten en het indienen van nieuwe gegevens wordt bepaald door de goede procesorde. Als sprake is van strijd met de goede procesorde, worden nieuwe argumenten en nieuwe gegevens niet meer geaccepteerd. Dat is het geval, indien de argumenten en gegevens zodanig laat worden ingediend, dat andere partijen in de procedure worden belemmerd om daarop adequaat te reageren of de goede voortgang van de procedure daardoor wordt belemmerd. Daarbij is ook van belang of de gegevens al bij de wederpartij bekend zijn. In dat geval hoeft de goede procesorde zich er niet tegen te verzetten dat stukken kort voor of op een zitting nog worden overgelegd. Zie ter illustratie ABRvS 15 juni 2005, JB 2005/311, ECLI:NL:CRVB:2005:AU2930.

In dit geval had appellante pas tijdens de zitting bij de rechtbank nieuwe stukken overgelegd. Dit is overigens ook in strijd met de regel dat uiterlijk tien dagen voor een zitting stukken kunnen worden ingediend (art. 8:58 Algemene wet bestuursrecht), maar jurisprudentie laat zien dat van deze regel kan worden afgeweken indien geen sprake is van strijd met de goede procesorde. De rechtbank liet de stukken buiten beschouwing omdat niet was gebleken dat appellante de stukken niet eerder had kunnen indienen en verweerder door het late indienen onvoldoende in de gelegenheid was om adequaat te reageren. Hierover klaagde appellante in hoger beroep bij de Afdeling. De Afdeling stelt ten eerste vast dat de rechtbank terecht de stukken buiten beschouwing heeft gelaten. Dit betekent echter niet dat de stukken geen enkele waarde meer hebben in het hoger beroep. De stukken – in het hoger beroep wel op tijd ingediend – kunnen, zo stelt de Afdeling vast, in die procedure gewoon meegenomen worden.

Dat betekent dat de Afdeling uitspraak doet op basis van stukken die de rechtbank niet in haar beoordeling hoefde te betrekken. Enerzijds is het voor appellante prettig dat de stukken niet ook bij de Afdeling buiten beschouwing blijven (ware het niet dat het hoger beroep niet slaagt en de stukken in zoverre dus geen meerwaarde hadden); anderzijds is het niet erg efficiënt dat de rechtbank niet ook op basis van deze stukken uitspraak heeft kunnen doen. Zouden, anders dan in deze procedure, de stukken immers wel geleid hebben tot een geslaagd beroep, dan was het efficiënter geweest als de rechtbank de stukken al had kunnen meenemen. Deze toch wat soepele lijn van de Afdeling lijkt niet geheel te rijmen met de taak van de Afdeling als hoger beroepsrechter. Immers, in een hoger beroepsprocedure bij de Afdeling staat de vraag centraal of de rechtbank op juiste gronden tot haar uitspraak is gekomen. In het licht daarvan kan het vreemd overkomen dat deze beoordeling door de Afdeling plaatsvindt op basis van stukken die de rechtbank niet bij de procedure heeft hoeven betrekken.

Dat een wederpartij de stukken pas tijdens de zitting voor het eerst ziet, hoeft ook lang niet altijd bezwaarlijk te zijn. De zitting kan immers ook even geschorst worden om verweerder de tijd te geven de stukken te bestuderen, indien dat – gelet op inhoud en omvang van de stukken mogelijk is. Ook kan partijen de gelegenheid worden geboden na de zitting nog schriftelijk op de stukken te reageren. Zeker als dat een hoger beroep kan voorkomen, zou dat een praktische aanpak van de rechtbank zijn. Uit de uitspraak blijkt niet of de rechtbank over deze praktische aanpak heeft nagedacht. De ervaring leert echter dat rechtbanken de laatste jaren veel meer oog dan voorheen hebben voor een aanpak die zou kunnen leiden tot definitieve beëindiging van het lopende geschil. Een aanpak die vanuit de praktijk kan worden onderschreven, waarbij er uiteraard wel voor gewaakt dient te worden dat het partijen niet zonder meer wordt toegestaan om de wederpartij ter zitting te overvallen met stukken die al geruime tijd bekend zijn.

Related news

07.11.2019 NL law
Symposium 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations

Seminar - Stibbe is organising a symposium in Amsterdam on Thursday 7 November entitled 'From Stint to Fipronil: a compensation fund for victims of energetic government intervention in crisis situations'. During this symposium, Stibbe lawyer Tijn Kortmann and Prof. Pieter van Vollenhoven, alongside other experts,  will speak about the compensation fund which, according to van Vollenhoven, injured parties should be able to call upon if a decision by the government turns out to be too drastic.

Read more

14.10.2019 NL law
Wet Bpf 2000 en verplichtstellingsbesluit zijn bijzonder dwingend recht als bedoeld in artikel 9 Rome I (aantekening)

Articles - In deze aantekening bespreekt Astrid Helstone de uitspraak van de Rechtbank Den Haag op 29 mei 2019. In deze uitspraak ging het over de vraag of de Wet Bpf 2000 en de verplichtstelling van deelneming in de Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor Vlees, Vleeswaren, Gemaksvoeding en Pluimveevlees (VLEP) van toepassing zijn op werknemers die, op basis van een arbeidsovereenkomst met een in Duitsland gevestigde onderneming waarop Duits arbeidsrecht van toepassing is, worden tewerkgesteld bij in Nederland gevestigde vleesverwerkende bedrijven.

Read more

Our website uses functional cookies for the functioning of the website and analytic cookies that enable us to generate aggregated visitor data. We also use other cookies, such as third party tracking cookies - please indicate whether you agree to the use of these other cookies:

Privacy – en cookieverklaring