Short Reads

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een omwonende in elk geval!

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een o

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een omwonende in elk geval!

15.11.2013 NL law

Meerdere milieucalamiteiten bij gevaarzettende bedrijven hebben geleid tot politieke aandacht voor handhaving van de milieuwet- en regelgeving. Waren tien jaar geleden zelfregulering en gedogen nog in, thans zegeviert de beginselplicht tot handhaving.

Gedeputeerde Van den Hout van de provincie Noord-Brabant stelt dat hij 15.000 omwonenden wil laten meehelpen bij het uitoefenen van toezicht op bedrijven. Maar kan een burger, een omwonende een rol spelen bij toezicht en handhaving? Dat lijkt een brug te ver!

Dat eenieder zich aan de regels dient te houden, en dat in elk geval gevaarzettende bedrijven dat moeten, staat buiten kijf. De focus op handhaving en daarmee creëren van (een gevoel van) veiligheid voor de burger mag dan ook best in het middelpunt van de belangstelling staan. Al helemaal als ten gevolge van de financiële en economische crisis maatschappijbreed, en dus ook bij de gevaarzettende bedrijven, kostenbesparing aan de orde van de dag is. Die kostenbesparing kan ten koste gaan van de veiligheid en dat is niet acceptabel.

Gedogen is ‘uit’, naleven van de regels is ‘in’. Bestuursrechtelijke en strafrechtelijke handhaving is echter bij uitstek een overheidstaak. De overheid kan, juist door een doordacht juridisch kader, alle belangen tegen elkaar afwegen en komen tot een verantwoord besluit. De ene keer betekent dat handhaving en de andere keer, maar dan enkel en alleen in uitzonderingssituaties, kan daarvan worden afgezien. Voordat een handhavingsbesluit wordt genomen, dient vast te staan dat van een (onaanvaardbare) overtreding sprake is en moet op een zorgvuldig en gemotiveerde wijze worden afgewogen welke vorm van handhaving proportioneel is. Dit is een niet lichtvaardig op te vatten taak voor de overheid en kan in een rechtsstaat enkel de taak zijn van de overheid. Toetsing van die taak ligt vervolgens bij een onafhankelijke rechter.

Gedeputeerde Van den Hout van de provincie Noord-Brabant stelt dat hij 15.000 omwonenden wil laten meehelpen bij het uitoefenen van toezicht op bedrijven. Het zal gaan om een proef om extra manieren te vinden om overlast en zorgen te beperken. ‘Ook omwonenden kunnen eraan bijdragen, dat regels beter worden nageleefd’, zo geeft de gedeputeerde aan. Net zo goed als bedrijven kritisch moeten worden gevolgd bij de vraag of zij wet- en regelgeving in acht nemen, past het niet zonder meer om omwonenden, die wel haast per definitie niet objectief zijn, in te schakelen bij het uitoefenen van toezicht en handhaving; een overheidstaak bij uitstek. Dit geldt al helemaal als blijkt dat niet zelden één (subjectieve) klager verantwoordelijk is voor een hoog percentage van niet bewezen klachten. Het Nimby (not in my backyard)-beginsel zal altijd een rol spelen bij een omwonende. Alle begrip voor omwonenden en hun belangen, maar verwacht geen objectieve insteek, gelijk die ook niet van de bedrijven mag worden verwacht.

Bezint eer gij begint, zou ik tegen de gedeputeerde willen zeggen. Neem uw eigen rol en taak serieus en vaar op het kompas van het algemeen belang, met hulp van speciaal opgeleide en terzake deskundige ambtenaren. De recentelijk functionerende RUD’s zijn juist opgericht om die expertise te bundelen en de kwaliteit, ook van het toezicht en de handhaving, te vergroten.

Related news

03.03.2020 NL law
Right to challenge symbolisch verankerd

Short Reads - De regering beoogt het right to challenge (ook wel uitdaagrecht genoemd) symbolisch te verankeren in de Gemeentewet. Het right to challenge betreft een vorm van burgerparticipatie waarbij inwoners van een gemeente of maatschappelijke (private) partijen de gemeente verzoeken om de feitelijke uitvoering van een gemeentelijke taak over te nemen. 

Read more

27.03.2020 BE law
Bijzondere volmachten in tijden van crisis: wat kan en wat niet?

Short Reads - In haar advies van 25 maart 2020 analyseert de afdeling Wetgeving van de Raad van State het wetsvoorstel van 21 maart 2020 tot bijzondere machtiging aan de Koning om maatregelen te nemen in de strijd tegen de verspreiding van het coronavirus COVID-19. Het advies brengt de algemene beginselen inzake bijzondere machten in herinnering en plaatst daarnaast enkele kritische kanttekeningen bij het wetsvoorstel zelf. Voor liefhebbers van het grondwettelijk recht vormt het advies van de afdeling Wetgeving daarom een welgekomen afleiding in tijden van lockdown. 

Read more

02.03.2020 NL law
Wijziging Algemene wet bestuursrecht op komst: sanctionering medewerkingsplicht door middel van last onder bestuursdwang en dwangsom

Short Reads - In de Tweede Kamer wordt op dit moment het wetsvoorstel behandeld tot wijziging van de Awb en enkele andere wetten in verband met het nieuwe omgevingsrecht en nadeelcompensatierecht. Dit wetsvoorstel voorziet onder meer in een algemene regeling voor de niet-naleving van de medewerkingsplicht in artikel 5:20 lid 3 Awb.

Read more

17.03.2020 NL law
Begunstigingstermijn en dwangsommen bij overmacht door crises

Short Reads - Als de begunstigingstermijn die aan een last onder dwangsom is verbonden voor een overtreder niet haalbaar is, kan het bestuursorgaan de last opheffen, opschorten of verminderen. De huidige crisissituatie in Nederland biedt bestuursorganen ruimte om de looptijd van handhavingsbesluiten op te schorten. In dit bericht zetten wij de mogelijkheden daartoe uiteen en schetsen wij de randvoorwaarden waaraan zo’n opschorting moet voldoen.

Read more

26.02.2020 NL law
De Wet maatschappelijke ondersteuning als proeftuin voor integrale geschilbeslechting in het bestuursrecht

Short Reads - De eerste vraag die bestuursrechtjuristen vaak stellen bij het behandelen van een nieuwe zaak is of de bestuursrechter dan wel de civiele rechter daarnaar moet kijken. Die vraagt leidt in een niet onaanzienlijk aantal gevallen tot lange deliberaties met soms ook nog eens als conclusie dat het antwoord niet duidelijk is. Daarnaast blijkt in sommige zaken dat een geschil deels bij de bestuursrechter en deels bij de civiele rechter thuishoort.

Read more

This website uses cookies. Some of these cookies are essential for the technical functioning of our website and you cannot disable these cookies if you want to read our website. We also use functional cookies to ensure the website functions properly and analytical cookies to personalise content and to analyse our traffic. You can either accept or refuse these functional and analytical cookies.

Privacy – en cookieverklaring