Short Reads

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een omwonende in elk geval!

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een o

Vertrouwen is goed, controle is beter. Maar door wie? Niet door een omwonende in elk geval!

15.11.2013 NL law

Meerdere milieucalamiteiten bij gevaarzettende bedrijven hebben geleid tot politieke aandacht voor handhaving van de milieuwet- en regelgeving. Waren tien jaar geleden zelfregulering en gedogen nog in, thans zegeviert de beginselplicht tot handhaving.

Gedeputeerde Van den Hout van de provincie Noord-Brabant stelt dat hij 15.000 omwonenden wil laten meehelpen bij het uitoefenen van toezicht op bedrijven. Maar kan een burger, een omwonende een rol spelen bij toezicht en handhaving? Dat lijkt een brug te ver!

Dat eenieder zich aan de regels dient te houden, en dat in elk geval gevaarzettende bedrijven dat moeten, staat buiten kijf. De focus op handhaving en daarmee creëren van (een gevoel van) veiligheid voor de burger mag dan ook best in het middelpunt van de belangstelling staan. Al helemaal als ten gevolge van de financiële en economische crisis maatschappijbreed, en dus ook bij de gevaarzettende bedrijven, kostenbesparing aan de orde van de dag is. Die kostenbesparing kan ten koste gaan van de veiligheid en dat is niet acceptabel.

Gedogen is ‘uit’, naleven van de regels is ‘in’. Bestuursrechtelijke en strafrechtelijke handhaving is echter bij uitstek een overheidstaak. De overheid kan, juist door een doordacht juridisch kader, alle belangen tegen elkaar afwegen en komen tot een verantwoord besluit. De ene keer betekent dat handhaving en de andere keer, maar dan enkel en alleen in uitzonderingssituaties, kan daarvan worden afgezien. Voordat een handhavingsbesluit wordt genomen, dient vast te staan dat van een (onaanvaardbare) overtreding sprake is en moet op een zorgvuldig en gemotiveerde wijze worden afgewogen welke vorm van handhaving proportioneel is. Dit is een niet lichtvaardig op te vatten taak voor de overheid en kan in een rechtsstaat enkel de taak zijn van de overheid. Toetsing van die taak ligt vervolgens bij een onafhankelijke rechter.

Gedeputeerde Van den Hout van de provincie Noord-Brabant stelt dat hij 15.000 omwonenden wil laten meehelpen bij het uitoefenen van toezicht op bedrijven. Het zal gaan om een proef om extra manieren te vinden om overlast en zorgen te beperken. ‘Ook omwonenden kunnen eraan bijdragen, dat regels beter worden nageleefd’, zo geeft de gedeputeerde aan. Net zo goed als bedrijven kritisch moeten worden gevolgd bij de vraag of zij wet- en regelgeving in acht nemen, past het niet zonder meer om omwonenden, die wel haast per definitie niet objectief zijn, in te schakelen bij het uitoefenen van toezicht en handhaving; een overheidstaak bij uitstek. Dit geldt al helemaal als blijkt dat niet zelden één (subjectieve) klager verantwoordelijk is voor een hoog percentage van niet bewezen klachten. Het Nimby (not in my backyard)-beginsel zal altijd een rol spelen bij een omwonende. Alle begrip voor omwonenden en hun belangen, maar verwacht geen objectieve insteek, gelijk die ook niet van de bedrijven mag worden verwacht.

Bezint eer gij begint, zou ik tegen de gedeputeerde willen zeggen. Neem uw eigen rol en taak serieus en vaar op het kompas van het algemeen belang, met hulp van speciaal opgeleide en terzake deskundige ambtenaren. De recentelijk functionerende RUD’s zijn juist opgericht om die expertise te bundelen en de kwaliteit, ook van het toezicht en de handhaving, te vergroten.

Related news

19.06.2020 NL law
Public Consultation on the Industry Carbon Tax Act: levy and trade in dispensation rights

Short Reads - The public consultation on the Industry Carbon Tax Act (Wet CO2-heffing industrie) began on 24 April 2020. The government has already announced the carbon tax in the Climate Agreement. The public consultation comes one year after the bill on the minimum carbon price for electricity production, which is similar to the Industry Carbon Tax Act in several respects, although the bill on the minimum carbon price for electricity generators is only applicable to electricity generators.

Read more

29.06.2020 NL law
ABC-constructie bij vastgoedtransactie: verkoopbedrijf heeft afgeleid belang en is niet ontvankelijk bij bestuursrechter

Short Reads - Het zijn van ‘belanghebbende’ is een noodzakelijke voorwaarde om een ontvankelijk beroep te kunnen instellen bij de bestuursrechter (artikel 1:2 lid 1 Awb). Een persoon moet een zelfstandig en eigen belang hebben dat niet is afgeleid van een ander om als belanghebbende te kunnen worden aangemerkt. Dit is het leerstuk van afgeleid belang.

Read more

23.06.2020 NL law
Wetsvoorstel stikstofreductie en natuurverbetering: structurele aanpak voor de stikstofproblematiek?

Short Reads - Van 27 mei 2020 tot en met 10 juni 2020 heeft het conceptvoorstel voor de Wet stikstofreductie en natuurverbetering in internetconsultatie voorgelegen. In dit conceptwetsvoorstel heeft het kabinet zijn nieuwe structurele aanpak van de stikstofproblematiek verankerd. Anders dan het Programma Aanpak Stikstof (PAS) voorziet het conceptwetsvoorstel niet in een systeem voor de toekenning van ontwikkelingsruimte voor vergunningverlening, maar in een systeem waarbij condities en herstel van de natuur in Natura 2000-gebieden voorop staan.

Read more

09.06.2020 NL law
Een verslag van de Afdeling bestuursrechtspraak in 2019: samenvattend jaaroverzicht

Short Reads - Het recente Jaarverslag en het jurisprudentieoverzicht 2019 van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (‘Afdeling’) biedt ook dit jaar een nuttig inzicht in de werkzaamheden van de Afdeling. Het laat zien dat het burgerperspectief in de rechtspraak aan aandacht wint en dat zorgen bestaan over de rol van de rechter in de rechtsstaat. In deze blog bespreken wij het verslag en overzicht aan de hand van een samenvattende beschouwing van belangwekkende uitspraken, waarbij wij ons beperken tot het algemeen bestuurs(proces)recht, het omgevingsrecht en handhaving. Ook komen kort de algemene beschouwingen aan bod.

Read more